Nederland is steeds bozer

Nederland is steeds bozer
© ANP/Robert Vos
Boze burgers lopen te hoop tegen de komst van een asielzoekerscentrum.

Nederland is boos. Zestig procent van de bevolking vindt dat het de verkeerde kant opgaat met ons land. Vier procent van de burgers is écht boos. Drie procent van de Nederlanders vindt dat de zaken oneerlijk worden verdeeld. Dat blijkt uit cijfers van het Sociaal Cultureel Planbureau. Analyses over ’de boze burger’ worden maandagavond door de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) gepresenteerd in de essaybundel #Woest.

Steeds meer boze burgers zoeken de grenzen van de democratische rechtsstaat op. Ze overschrijden die door kogelbrieven te sturen of de auto van een burgemeester (zoals Bernt Schneiders van Haarlem) in de fik te steken. Raadsvergaderingen worden ’bestormd’ als het over asielzoekerscentra gaat.

Cruciale spelers in de democratie, zoals rechters, politici, journalisten, bestuurders, en ambtenaren, maar ook ‘gewone’ burgers die zich in het debat mengen, krijgen steeds vaker te maken met geweld. Dat signaleert bijzonder hoogleraar politicologie (UvA) en lid van de ROB Sarah de Lange.

Stoppen

Geweld en bedreigingen nemen toe. Uit onderzoek blijkt dat 61 procent van de journalisten en een kwart tot een derde van de raadsleden daar last van heeft. Tien procent van de raadsleden overweegt daarom te stoppen met de politieke loopbaan. De Lange vindt deze cijfers verontrustend. ,,Vooral omdat uit de onderzoeken blijkt dat veel raadsleden geen aangifte doen van bedreiging.’’

Toch ziet ze ook lichtpuntjes in de boosheid. ,,Die boosheid geeft ook aan dat mensen betrokken zijn. Ze zijn niet afgehaakt. Het is de kunst de boosheid in goede banen te leiden en om te buigen in een positieve bijdrage’’, zegt De Lange.

In #Woest worden tips voor de overheid gepresenteerd hoe om te gaan met de boosheid. ,,De verontwaardiging biedt ook kansen. Het is een teken van betrokkenheid omdat die boze mensen bepaalde idealen hebben en problemen ervaren waarvan ze willen dat de overheid er wat aan doet. Als je daar goed mee omgaat, kun je de democratische rechtstaat juist versterken.’’

Woede

Maatschappelijk onbehagen of latente boosheid wat leeft onder zestig procent van de bevolking, kan uitgroeien tot woede. ,,Daar moet je als overheid tijdig mee aan de slag. Bij de azc’s kwam het heel erg tot uiting, maar de emoties bestaan al veel langer. Politici en bestuurders moeten beter aanvoelen dat er bepaalde sentimenten bestaan.’’ Met peilingen en online monitoring kan de overheid een thermometer in de samenleving steken om de onvrede tijdig te signaleren.

,,Als een conflict opkomt, kun je technieken uit mediation gebruiken om burgers weer met de overheid en met elkaar in gesprek te laten gaan. Maar ook als het echt uit de hand loopt, moet je daarna de relatie met je burgers weer opbouwen en wantrouwen wegnemen.’’

,,Burgers worden met name boos omdat ze het gevoel hebben dat ze niet gehoord worden en niet serieus worden genomen. Ze geloven steeds minder in de politiek en vakorganisaties. We hebben de indruk dat ze dan maar het heft in eigen hand nemen. Deze mensen hebben zich niet afgekeerd van het systeem en daarom moet je naar ze luisteren en hun inzet gebruiken en ze proberen te bewegen om deel te nemen aan het democratische systeem.’’

Wil je niks missen van Noordhollands Dagblad? Like ons dan op Facebook!

Het laatste nieuws