Van Dirck China tot Jan de Danser

Van Dirck China tot Jan de Danser
© Foto Theo Groot
De groep wandelaars bij het pand op de Dijk waarin de brouwerij de Blauwe Hulk was gevestigd.

Jan Huygen van Linschoten, Cornelis Stapel, Meester Fluitman, Dirck China, Johanna Margaretha de Vries, Adriaen, Hugo en Hugo Adriaan van Bleiswijk en ... Jan de Danser. Min of meer beroemde Enkhuizers die aan bod komen in de laatste en nieuwste stadswandeling van Oud Enkhuizen.

Vooral de laatste BE’er voelt als een cultuurshock tussen de notabelen en weldoeners en is zeker een buitenbeentje. Jan Schouten, de meest ’verse’ van het illustere gezelschap dat door gids Joke Appelo wordt gememoreerd, was een bohemien die het land doortrok met circussen en kermissen en uiteindelijk weer in Enkhuizen belandde en daar als ’de oudste diskjockey van Nederland’ nog een zekere faam opbouwde.

De meest vermaarde is Dirck Pomp, ofwel Dirck China, die als zeeman de wereld overtrok. De Pompenmakerssteeg bij de Breedstraat moet slaan op het beroep van zijn vader. Deze Dirck China wordt uitgebreid belicht in het theaterstuk De Ontdeckingh dat momenteel elke avond op het Enkhuizer Zand wordt opgevoerd.

De informatie over routes en handelsplaatsen die hij kon verstrekken aan de Heren van de Eerste Compagnie van Verre, de voorloper van de VOC, was van onschatbare waarde. ’Zijn’ lijsten worden bewaard in het scheepvaartmuseum in Amsterdam.

En dan Blauhulck, in De Ontdeckingh een berekenende, op eigen profijt gerichte schurk. Aan de Dijk woonde ook een Blauhulck maar dat was een man van aanzien, een schepen. Hij bezwangerde echter wel een dienstmeisje. Dat gebeurde meer in die tijd en betekende in de regel het wegsturen van de aanstaande moeder. Maar deze Blauhulck bracht zichzelf met een abortus in opspraak.

Gevelsteen

De hulk was overigens een type boot, dat staat afgebeeld op de gevelsteen van de Blauwe Hulk, een brouwerij aan de Dijk. Enkhuizen telde indertijd wel twintig brouwerijen, want bier was de normale drank, ook voor kinderen. Grondstoffen werden per schip aangevoerd, schoon water zelfs van de Haarlemmermeer en de Vecht.

Een man van aanzien was Cornelis Stapel, een boerenzoon uit Schellinkhout die in Enkhuizen met twee anderen de werf van Lastdrager overnam. Ze gingen over van houten naar stalen schepen en het bedrijf floreerde en groeide van acht naar tweehonderd werknemers. Stapel was ook wethouder met soms ’wilde’ ideeën, zoals het dempen van de Zuider Havendijk voor parkeerplaatsen. Maar was er nog niet zo heel lang geleden een plan om bij het station water te dempen voor het stallen van blik?

Stapel was wel een van de animatoren van de Zuiderzee Tentoonstelling over alles wat door de afsluitdijk was verdwenen. Hij mocht Koningin Wilhelmina rondleiden en die tentoonstelling vormde uiteindelijk de aanzet tot het Zuiderzeemuseum.

Had Stapel tien kinderen, ’meester’ Fluitman had er vijftien. Hessel Franciscus Fluitman werd begin vorige eeuw hoofd van de rooms katholieke school in het protestantse bolwerk. ’De paus van Henkuzen’ gaf ook Franse les, onderwijs aan de Handelsavondschool en zat in tal van commissies. Bekend werd hij door zijn rol in het verzet. Vanuit zijn woning aan het Spaansleger werden krantjes verspreid en acties voorbereid, hoewel de Duitsers aan de overkant van de straat zaten en later zelfs in de voorkamer.

Weer een leerzame wandeling van Oud Enkhuizen, die waarschijnlijk moeiteloos kan worden uitgebreid.

Wil je niks missen van Noordhollands Dagblad? Like ons dan op Facebook!

Het laatste nieuws