Naaimachines hoog in de boom. De kleine bonte specht, moeilijk te vinden en een beetje schuw | column

De kleine bonte specht.© Foto Saxifraga/Mark Zekhuis

Geeke Remmelts

Op een herfstige ochtend loop ik met onze hond door het Laapersbos. Het is nog wat schemerig en kil buiten, dus ik stap stevig door. In gedachten verzonken hoor ik ineens wat vreemds: een soort getik.

Ik kijk of er iets langs mijn jas schuurt als ik in de gaten krijg dat het van boven mijn hoofd komt. Stilletjes blijf ik staan om te kijken of ik de bron kan ontdekken. En al snel vliegt de veroorzaker stiekem weg: een kleine bonte specht!

De naam geeft het wel een beetje weg: dit is de kleinste specht van Nederland. Hij heeft ongeveer het formaat van een mus. Je krijgt hem sowieso niet snel te zien, want ze zijn behoorlijk schuw. Meestal zitten ze hoog in de boom, verstopt achter een tak. Doordat ze zo klein zijn en dus weinig wegen, kunnen ze aan hele dunne takken hangen.

(Tekst gaat door onder de foto)

Een behoorlijk schuw vogeltje.© Foto Saxifraga/Mark Zekhuis

In de broedtijd heb je wat meer kans er eentje te zien, want dan roepen ze naar elkaar: met een hoog piepend geluid, een soort badeendje. Zijn roffel klinkt een beetje als een naaimachine; het vreemde geluid dat ik oppikte.

Zebrastrepen

Wat niet meehelpt bij het vinden van dit spechtje zijn de onopvallende kleuren van zijn verenpak. Hij mist de roze/rode ’broek’ van zijn grote broers de middelste en grote bonte specht. Het vrouwtje is helemaal zwart met wit en heeft smalle zebrastrepen op haar rug. Het mannetje ziet er bijna hetzelfde uit, maar draagt nog een klein rood petje op zijn kop.

(Tekst gaat door onder de foto)

Net als andere spechten hebben deze mini’s staartveren met een stevige schacht, waardoor ze hun staart als steuntje kunnen gebruiken.© Foto Saxifraga/Mark Zekhuis

Net als andere spechten hebben deze mini’s staartveren met een stevige schacht, waardoor ze hun staart als steuntje kunnen gebruiken. Zo leunen ze tegen een stam of tak aan en hakken hun maaltje onder de schors vandaan. De kleine bonte specht eet vooral keverlarven en insecten, maar lust ook wel bladluizen, rupsen, spinnen en in de winter zelfs bessen.

Dood hout

Kleine bonte spechten vind je vooral in oude bossen, met zachte boomsoorten - zoals berk, wilg en populier - en veel dood hout. Daar hakken ze in het voorjaar hun nestholte uit. Het gat is zo’n drie centimeter groot, maar de nestholte kan wel dertig centimeter diep in de boomstam zitten.

Jaarlijks worden er zo’n 5.000 broedparen geteld, dus zeldzaam is deze spechtensoort niet. Maar toch is een beetje hulp in een strenge winter welkom. Leg wat zonnebloempitten op je voedertafel en met wat geluk krijg je deze minispecht op bezoek.

Meer nieuws uit Gooi

Meest gelezen