Hoornloos koeien fokken: Hanna en Jurre gaan een poging wagen | column

Hanna Hilhorst

Pumps in de polder. Hanna Hilhorst verruilde het stadse leven voor de koeienstal en een bestaan als boerin in het Noord-Hollandse Ilpendam. Wekelijks doet ze verslag van haar ervaringen op het platteland.

Toen Jurre en ik negen jaar geleden naar een biologisch-dynamische boerderij in Drenthe verhuisden, viel me meteen iets op: alle koeien hadden hoorns. ,,Daarmee staan ze in contact met de sterren”, beweerde de vertrekkende boer. ,,Een koe wordt met hoorns geboren, daar moeten wij niets aan veranderen”, zei zijn vrouw.

Ik vond daar wel iets van.

Ik wist namelijk niet beter dan dat kalfjes binnen een paar weken na de geboorte door de veearts onthoornd werden. Niet zonder reden: elke kudde heeft een duidelijke rangorde, met een sterkste en een zwakste koe, en om die rangorde te bepalen kan het er onderling hard aan toegaan. Zeker wanneer er een nieuwe koe bij de kudde wordt gedaan en zij haar plek moet bevechten. In de vacht van de Drentse koeien zag je littekens en wonden. Soms bloedde een uier. Mij leek het onthoornen van kalfjes toch net wat diervriendelijker.

In de jaren die volgden ben ik het toch gaan waarderen. En was ik er ook trots op dat het lukte de stal aan de koe aan te passen, in plaats van andersom. Hoe meer ruimte, hoe minder de strijd. Daarbij vond ik het prachtig om te zien dat bij elke koe de hoorns anders groeien. Recht omhoog, gekruld, asymmetrisch. Ik kon ze niet meer wegdenken, ze hoorden erbij.

Op onze huidige boerderij worden de kalfjes onthoornd door de veearts. Verdoofd en met pijnstilling, zoals bij wet verplicht is. De kudde is rustig en er is zelden onderling gedoe, waar veel voor te zeggen is. Toch knaagde het. Wilden we toch niet liever een kudde met hoorns? De koe de koe laten? Daarvoor de stal aanpassen? Nee, financieel onmogelijk. En dus gaan we nu voor de tussenoplossing: hoornloos fokken. Geen hoorns, maar ook niet onthoornen. Over negen maanden weten we of het gelukt is.

Meer nieuws uit Zaanstreek-Waterland

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.