Premium

Siem Appel en Piet Laan lagen als baby’s samen aan de borst: ’Ik kreeg veuls te veel melk en hij juist te weinig, dan hielp je mekaar’

Siem Appel en Piet Laan lagen als baby’s samen aan de borst: ’Ik kreeg veuls te veel melk en hij juist te weinig, dan hielp je mekaar’
Siem Appel (links) en Piet Laan, die het voor de foto wel even aandurven op minder dan anderhalve meter afstand, na 76 jaar weer samen.
© Foto Jaap van der Pijll

Te pas en te onpas bracht Siem Appel het ter sprake. Hoe hij op ien tiet groot worden was. En hoe hij al vroeg had leren delen. Maar wie die Piet Laan nou precies was, met wie hij tijdens de oorlog de melk van zijn moeder had gedeeld? En wat er van hem geworden was? Op initiatief van zijn dochter zocht radioprogramma ’Adres onbekend’ het uit. En zo werden de baby’s van toen na 76 jaar herenigd.

Hij heeft, zo vertelt Siem Appel thuis aan de keukentafel in Benningbroek, tijdens zijn werkzame leven van alles bestuurd. Van de gymnastiekvereniging in Hoogwoud tot aan de West-Friese afdeling van LTO Noord. De voormalige tuinder, die met een oom jarenlang een bedrijf bestierde aan de Langereis in Nieuwe Niedorp en later voor zichzelf begon in Benningbroek, kent naar eigen zeggen dan ook half Noord-Holland.

Toch is hij Piet Laan, waarmee hij een bijzonder stukje geschiedenis deelt, nooit meer tegen het lijf gelopen. ,,Ik ben ook nooit naar hem op zoek gegaan”, vertelt Appel. ,,Wij zijn vrij snel terug verhuisd naar Hoogwoud. Met verschillende andere mensen van toen hebben we wel contact gehouden, maar de familie Laan zijn we uit het oog verloren.”

Het gezin Appel woonde tijdens de oorlog tijdelijk in Kwadijk. Siem werd er op 6 februari 1944 geboren. Een maand later kwam even verderop Piet ter wereld. ,,Buurvrouw Laan had een goed gemoed”, omschrijft Appel het. ,,Maar van het merk - om het onparlementair te zeggen - fopspeen. Piet kreeg thuis te kort melk. En ik juist veuls te veel.” Een grijns verschijnt op zijn gezicht. ,,Het liep de wieg uit. Zo werkt dat bij baby’s, als je teveel krijgt. En toen hebben ze dus bedacht om Piet bij mijn moeder te laten drinken. Daar was zij zelf ook wel blij mee. Zo kreeg ik ook een betere portie.”

,,Het was een soort samenwerking tussen buren”, vervolgt Appel. ,,Daar zit ook een sociaal aspect aan. Je wilde elkaar helpen, zeker in die tijd. Tijdens de oorlog was er niet zoveel te verkrijgen, dus zijn moeder was heel blij dat het zo kon.”

Te pas en te onpas

Zelf heeft Appel er vanzelfsprekend geen herinneringen aan. ,,Ik heb het natuurlijk alleen maar van horen zeggen. Mijn moeder heeft het me verteld. En het komt nog regelmatig ter sprake. Te pas en te onpas gebruik ik dat verhaal. Ik zeg altijd dat ik op ien tiet groot worden ben. En dat ik al vroeg heb leren delen. Mijn oudste dochter wilde er nou wel eens wat meer van weten. Dus heeft ze het radioprogramma aangeschreven.”

Via zijn oudste zus had Appel inmiddels al wel wat meer informatie achterhaald. ,,Zij was destijds zeven, dus zij wist er nog van. Ze vertelde dat Piet Laan drie zusters had, die hem twee keer op een dag kwamen brengen om bij mijn moeder te drinken. Een nicht van me heeft het ook bewust meegemaakt. Zij was twaalf of dertien. ’Je moeder had aan iedere kant een baby’, zei zij. Want we werden dus echt gelijktijdig gevoed.”

Een oproep in het NPO Radio 5-programma ’Adres Onbekend’ leidde naar Oud-Quadyck, de historische vereniging van Kwadijk. Daar bleken ze een dagboek te hebben dat de vader van Piet Laan geschreven heeft en waarin ook het delen van de moedermelk aan de orde komt. ,,Het stond te boek”, zegt Appel met een glimlach. ,,Dus het was niet een sprookje dat Siem Appel bedacht had. Gelukkig. Later heb ik ook gehoord dat het in die tijd wel meer voorkwam. Dat moeders elkaar op die manier hielpen.”

Nog voordat op de radio de - telefonische - hereniging plaatsvond, had Appel bijna zelf al contact weten te leggen met zijn toenmalige buurjongen. ,,Mijn vrouw heeft een vriendin die vroeger in de Purmer woonde”, vertelt hij. ,,Voor en na ons trouwen zijn we daar een keer of tien mee op vakantie geweest. Mijn vrouw belde haar op en vertelde over de zoektocht die was opgestart. ’Ik ken wel een Piet Laan’, zei zij toen. ’Hij is schilder in Kwadijk’. De vrouw van Piet bleek ook uit de Purmer te komen en had bij haar in de klas of op school gezeten. Dat hebben we doorgegeven aan het radioprogramma, maar toen kregen we meteen bericht terug. Dat we niet verder moesten zoeken, want zij waren er mee bezig.”

Dichtbij

Appel lacht. ,,Wij zochten helemaal niet, maar hadden enkel die vriendin ingeseind. In de vijftig jaar dat we vrienden met elkaar zijn was dit nooit eerder ter sprake gekomen. Maar we bleken dus al heel dichtbij te zitten.”

Uiteindelijk hebben Siem Appel en Piet Laan in Adres Onbekend, dat ook op NH Radio wordt uitgezonden, voor het eerst met elkaar gesproken. Later werd er nog eens gebeld en deze week vond een eerste ontmoeting plaats. Om - op anderhalve meter afstand - te zien wat er van de baby’s van toen geworden is.

Lees ook: Siem Appel en Piet Laan, die zonder elkaar te kennen een bijzondere band hebben, na 76 jaar herenigd

Meer nieuws uit West-Friesland