Premium

Gelauwerd roeier Mechiel Versluis worstelt na het uitstel van de Olympische Spelen tot in de zomer van 2021. ’Een jaar langer door, wil ik dat wel?’

Gelauwerd roeier Mechiel Versluis worstelt na het uitstel van de Olympische Spelen tot in de zomer van 2021. ’Een jaar langer door, wil ik dat wel?’
Mechiel Versluis: ,,In m’n gedachten laveer ik tussen het ene uiterste en het andere.’’
© Foto Jarno Schurger/Red Bull

Het leek zo overzichtelijk. Een laatste kunstje, deze zomer. En dan stoppen. Maar toen legde het coronavirus de sportwereld lam en werden de Olympische Spelen met twaalf maanden uitgesteld. Twijfel houdt roeier Mechiel Versluis, die deel uitmaakt van de Holland Acht, sindsdien in de greep. ,,Wil ik nog wel een jaar door?’’

Een bewuste keuze was het geweest, twee jaar geleden. Toen maakte Versluis zijn rentree, na een korte sabbatical. De Amsterdammer was er even klaar mee geweest, maar had zijn motivatie hervonden. In Zuid-Afrika had hij, bij vrienden die een bedrijf waren begonnen en waar hij hand- en spandiensten verrichte, zijn hoofd leeggemaakt en besloten er nog één keer onvoorwaardelijk voor te gaan. Met als uitgesproken doel olympisch goud in 2020.

Zijn sporen had Versluis al verdiend. In 2013 werd hij in de vier-zonder wereldkampioen. Bij verrassing, een kwartaal na de Europese titel. Het was een Nederlandse primeur op dit onderdeel. Geen Oranje-boot op een olympisch nummer was hier sinds Nico Rienks en Henk-Jan Zwolle in de dubbeltwee in 1991 meer in geslaagd.

Teleurstelling

Drie jaar later veroverde Versluis tijdens de Spelen in Rio de Janeiro brons, ditmaal met de Holland Acht. Het was de eerste olympische medaille van een mannenboot, na het zilver van ook de acht bij de Spelen van 2004. Toch gold de kleur als een teleurstelling, nadat bij de laatste wereldbekerwedstrijden regerend olympisch kampioen Duitsland en heersend wereldkampioen Engeland waren vernederd en de favorietenrol was opgeëist.

De cirkel was daarom nog niet rond, meende Versluis na zijn grondige zelfevaluatie. En dus was hij in het voorjaar van 2018 opnieuw in de boot gestapt. Niet bij de routiniers met wie hij eerder successen had gevierd, maar aanhakend bij een groep talenten dat zich bij de junioren in de mondiale top had genesteld. Jonge honden die konden profiteren van een ’stabiele kracht’, zoals bondscoach Mark Emke de veteraan omschreef. Ervaring die zich ook uitbetaalde: het WK-zilver van vorige zomer onderstreepte dat de ploeg op koers lag. ,,Ik had er weer lol in, blaakte van de energie’’, aldus Versluis.

Uit balans

Covid-19 schopte alles in de war. En bracht hem uit balans. ,,Deze zomer moest het gebeuren, daar had ik intens naar toegeleefd. Na de mededeling dat de Spelen werden uitgesteld, had ik een leeg en onbestemd gevoel. Ik wist het plots niet meer, werd door wisselende gemoedsstemmingen overmand.’’

Hij deelde zijn aarzeling met zijn familie en vriendin. ,,De meesten zeiden: ’Ga door, de periode is te overzien’. Die consensus zorgde alleen niet voor kalmte, integendeel. Ik dacht vooral: kan ik dat extra jaar wel opbrengen? Het voelt zo ver weg. Juist ook omdat door de intelligente lockdown gezamenlijk trainen momenteel niet mogelijk is, en er qua wedstrijdplanning niets zeker is.’’

Versluis ziet derhalve op tegen de wintermaanden, waarin het kilometervreten in de kou is. En had zich ingesteld én verheugd op het leven na het topsportbestaan. ,,Ik verlangde naar een lange vakantie, wilde ook de sociale banden weer aanhalen. Oriënteerde me op een maatschappelijk bestaan, had zelfs al gekeken naar een functie bij de brandweer. Domweg ontsnappen uit het keurslijf, een nieuwe uitdaging zoeken; ik keek daar enorm naar uit.’’

De vertwijfeling die hem overvalt, bespeurt hij niet bij Robert Lücken, de oudgediende met wie hij eerder zowel in de vier-zonder als acht zat. ,,Hij sprak zich duidelijk uit: ’Ik ben er straks bij’. Dat terwijl Robert eerder nog grapte dat hij niet langer dan de laatste olympische wedstrijddag in 2020 aan het roeien zou besteden.’’

Duivels dilemma

Wat voor Lücken geen innerlijke strijd is, geldt voor Versluis dus als een duivels dilemma. ,,Ik ben altijd loyaal aan de groep geweest, daarom neig ik naar doorgaan. Al weet ik dat anderen staan te trappelen om m’n plek over te nemen. Er is zodoende achtervang. Maar wat als ik afscheid zou nemen en volgend jaar veroveren ze goud? Zou ik mezelf dan voor de kop slaan? Waarschijnlijk wel.’’

Versluis, die eind volgende maand 33 jaar wordt, wil daarentegen eerlijk zijn. Naar zichzelf én zijn teamgenoten. ,,We zijn samen aan dit project begonnen en hebben ons al gekwalificeerd, dus commitment is een vereiste. Dat vraagt om volle overgave, biedt geen ruimte voor compromissen sluiten of concessies doen. Kan ik dat opbrengen, met al m’n bedenkingen en na jaren van lichamelijke roofbouw? Want ben ik in een krachttraining zo diep gegaan, dat ik door de spierpijn vier dagen niet normaal kan lopen – iets wat ik me van vroeger niet kan herinneren. Daarom laveer ik m’n gedachten tussen het ene uiterste en het andere, blijft de knagende onrust sluimeren.’’

Gelauwerd roeier Mechiel Versluis worstelt na het uitstel van de Olympische Spelen tot in de zomer van 2021. ’Een jaar langer door, wil ik dat wel?’
Kelly Dekker.

Sportspycholoog Kelly Dekker:

’De worsteling van Mechiel is niet verwonderlijk’

,,De worsteling van Mechiel is niet verwonderlijk’’, zegt Kelly Dekker, sportpsycholoog van de High Performance Academy. ,,Topsporters zijn gewend aan controle en door de coronacrisis zijn ze de regie kwijt. Dat geeft onrust.’’

Sporten op het hoogste niveau is immers een leefstijl, vergt onvoorwaardelijke toewijding en discipline. ,,Het is een rigide aanpak, met een vast ritme. Als het dan opeens stil valt, ontstaat er ruis. Dan kunnen vragen zich opdringen. Trek ik dit nog een jaar? Is m’n relatie er nog tegen bestand? Dat is logisch, als het perspectief troebel is.’’

Voor de buitenstaanders is het innerlijke gevecht nauwelijks voorstelbaar, stelt Dekker. ,,’Een jaartje langer, wat stelt dat nou voor?’, wordt er veelal geopperd. Maar dat is te gemakkelijk. Want topsport bepaalt je identiteit - althans, voor een groot deel.’’

Wat deze verwarrende tijd met zich meebrengt, is dat de dagelijkse structuur wordt doorbroken. ,,Alles is anders. De wedstrijdkalender is leeg. Je kunt daarnaast niet samen trainen, mist het maatjesgevoel. Zodoende ontbreekt het houvast en is er ook geen klankbord. Dat veroorzaakt onzekerheid. Ergens is het te vergelijken met het zwarte gat. Het overvalt je, je hebt je er niet op kunnen voorbereiden, wezenlijke facetten vallen weg. Gedachten en gevoelens schieten dan alle kanten op, iets wat volkomen normaal is.’’

Om de wisselende gemoedsstemmingen te kunnen ordenen is het volgens Dekker van belang je niet zozeer te concentreren op de doelen maar op de waarden. ,,Doelen zitten in het hoofd, creëren een verwachtingspatroon. Waarden - denk daarbij bijvoorbeeld aan kernbegrippen als eerlijkheid, integriteit, zorgzaam en loyaliteit - zitten diep in het hart en geven een extra lading. Dat inzicht doet je beseffen of het heilige vuur nog brandt. Handel dan ook vanuit die lijn.’’

Dit bewustzijn is de sleutel, benadrukt Dekker. ,,Een doel kun je afvinken, waarden niet. Houd jezelf daarom de spiegel voor, reflecteer, zie deze periode als een ijkmoment. En wees zuiver, want niemand kent je beter dan jijzelf. Zelf weet je dus het beste of de rek er uit is of niet, kun je bepalen waar de prioriteit ligt.’’

Gelauwerd roeier Mechiel Versluis worstelt na het uitstel van de Olympische Spelen tot in de zomer van 2021. ’Een jaar langer door, wil ik dat wel?’
Sylvia Karres.

Carrièrecoach Sylvia Karres:

’Zet voor jezelf de feiten op een rijtje’

,,De coronacrisis is een ideaal moment van bezinning’’, meent Sylvia Karres, de ex-hockeyinternational die met De SportMaatschappij topsporters voorbereidt op een maatschappelijke toekomst na hun topsportcarrière. ,,Het geeft je de tijd na te denken, plus de kans ook om vooruit te durven kijken.’’

Overpeinzingen in ongewisse perioden zijn, zeker op een voor topsporters al wat gevorderde leeftijd, menselijke trekjes. ,,Als beroepssporter weet je exact wie en wat je bent. Maar buiten die beschermde omgeving is je identiteit niet duidelijk. Dat wreekt zich vooral als de vaste structuur wordt doorbroken en je niet kunt doen wat je altijd doet. Dan slaat de twijfel toe. Er kan een gevoel van nutteloosheid ontstaan, het idee dat je ten opzichte van generatiegenoten een inhaalslag moet maken. Want waar zij zich in sociale zin ontwikkelen, heb je zelf het gevoel stil te staan en op achterstand te worden gezet. De zekerheden vallen weg’’, aldus Karres.

,,Familieleden of kennissen zeggen nogal eens: ’Die twaalf maanden overleef je wel, joh.’ Die relativering is te kort door de bocht. Want topsport bedrijf je dag in, dag uit. Het is afzien en heel hard werken, zonder de garantie op succes. Die intensiteit dwingt je tot opofferingen. Het kan betekenen dat je de bruiloft van je beste vriend moet missen, dat je een verjaardagsfeestje laat schieten - ofwel: dat je er niet voor anderen bent of klaarstaat, er in de persoonlijke relatiesfeer sprake is van oppervlakkigheid. Dat trekt een wissel, zeker als je twijfelt of het je allemaal nog wel waard is.’’

Wat Karres Versluis zou aanraden, is voor zichzelf te bepalen: waar sta ik voor en wat resteert nog om voor te gaan? ,,Zet de feiten voor jezelf op een rijtje. Waar put ik m’n motivatie uit? Als je dat voor jezelf hebt benoemd en vastgesteld, kun je ernaar handelen.’’

Besluit Versluis om door te gaan, dan is het volgens Karres toch verstandig om ’werkuren’ te maken. ,,Doe andere ervaringen op, onderzoek wat je ligt, kom er gaandeweg achter wat bij je past. Dat voedt het vertrouwen, geeft zielsrust. Want in je achterhoofd weet je dan dat er een vangnet is, waardoor het eenvoudiger is er vol voor te gaan.’’

Meer nieuws uit Sport

Meest gelezen