Premium

Esther, alleenstaande moeder van drie in de bijstand: ’We zijn echt niet zielig, maar pech komt wel veel harder aan zonder buffer’

Esther, alleenstaande moeder van drie in de bijstand: ’We zijn echt niet zielig, maar pech komt wel veel harder aan zonder buffer’
Esther Hans met dochter Suzanne. ,,Het probleem van weinig geld is niet zozeer dat niets kan, maar dat je altijd moet wachten tot de juist kans, gift of aanbieding zich aandient.’’
© Foto Wim Egas

In de bijstand en drie tieners thuis, dat is best zwaar voor alleenstaande moeder Esther Hans (53). Zielig vindt de beeldend kunstenaar zichzelf absoluut niet: „Ik kan weinig uitgeven, maar heb een heel rijk leven.”

Esther zit met haar zeventienjarige dochter Suzanne aan de strakke keukentafel, een Scandinavisch ogend design. Tevreden aait ze zo nu en dan over het donkere blad. „De eerste keer ooit dat ik mezelf zoiets gunde.” Toen ze ’m vorige maand kocht, zat er al een aardige kras op, maar dat deert niet: „Daardoor kreeg ik vijftig procent korting.”

Ze heeft dan wel een nieuwe tafel, maar geld voor onvoorziene zaken is er niet. Haar telefoon is deze week stuk gegaan. Het kapotte moederbord repareren is voorlopig onmogelijk: dat kost ruim honderdtwintig euro, en dat heeft ze simpelweg niet op de bank.

Lees ook: Vluchtelinge Sarah (27) over geldtekort: ’Tegen studiegenoten zeg ik soms maar dat ik druk ben met studeren en daarom niet weg kan. Ik voel me best vaak eenzaam’

Wachten

Het probleem van weinig geld is niet zozeer dat niets kan, maar dat je altijd moet wachten tot de juist kans, gift of aanbieding zich aandient, legt Esther uit. „En pech komt harder aan zonder buffer.”

Suzanne knikt instemmend. „Mijn fiets is vorige week voor de Deka gestolen. Ik bleef maar heen en weer lopen langs de rekken. Het was de eerste keer dat ik een nieuwe fiets had. Toen heb ik echt even moeten huilen.”

Esther: „Ja, dat was heel naar. Na lang sparen wilde ik eindelijk eens een goede, nieuwe fiets voor haar aanschaffen, want goedkoop is vaak duurkoop. En dan gebeurt dit. Ik kan niet zomaar een nieuwe voor haar kopen. We hopen via de camerabeelden de dader te achterhalen.”

Het leven is soms ongemakkelijk zonder geld, maar toch zeker niet minder mooi, vindt Esther: „Spullen zijn leuk, maar niet belangrijk. We zijn gezond, hebben een huis met fijne tuin en veel lieve vrienden. Dáár draait het om in het leven. En via een gemeentepotje kunnen de kinderen ook nog naar sport en theater. Dat is zo’n verrijking.’’

Bijstand

Hoe komt een gezonde, optimistische vrouw in de bijstand? De oorzaak ligt ver in het verleden, vertelt Esther. „Mijn moeder is psychiatrisch patiënt. Op de kunstacademie werd steeds benadrukt dat alles uit jezelf moet komen. Maar de emotionele bagage uit mijn jeugd zat me in de weg. Ik stopte met de studie en ging uit onzekerheid onder mijn niveau werken. Kleine baantjes die weinig betaalden, zoals in winkels. Toen ik in 2004 van mijn alcoholistische man scheidde, stond ik er alleen voor met drie kleine kinderen.”

„Al die jaren erna ben ik blijven werken en probeerde er ook volledig voor de kinderen te zijn. Zodat ze ondanks de scheiding toch een echt thuis zouden hebben. Ik rende mezelf voorbij en raakte extreem verveeld van het saaie werk.”

„Door intensieve therapie heb ik de narigheid van vroeger opgeruimd en kan ik eindelijk doen wat ik altijd heb gewild: kunst maken. Sinds twee jaar ben ik elke dag van negen tot vijf in mijn atelier waar ik teken, schilder of onderzoek doe. Sinds die tijd krijg ik bijstand. Financieel maakt dat nauwelijks verschil met toen ik nog in winkels werkte. Ik ben ook alweer druk aan het solliciteren en netwerken aan het opzetten. Die bijstand is tijdelijk.’’

„Een kunstenaar kan met zijn of haar werk de maatschappij verrijken. Maar dat kan alleen als je er vol voor gaat, en dat doe ik nu. In het Dolhuys in Haarlem hangen over een paar maanden tekeningen die ik maakte over mijn moeder. Daarmee is de cirkel rond.”

Schuldgevoel

„Ik heb me zeker wel eens schuldig gevoeld naar de kinderen; dat wij niet naar Frankrijk en Spanje op vakantie kunnen. Dat we nooit uit eten gaan. Dat ik geen studiepotje heb. Het vliegt me soms aan. Toch weet ik zeker dat ik de juiste keuze heb gemaakt. Daarnaast heb ik nooit schulden gemaakt, alleen geld uitgegeven als het kon.”

Suzanne: „Natuurlijk vond ik het soms vervelend, maar ik heb er geen last van gehad dat we weinig hadden thuis. We vermaakten ons altijd prima: we speelden circusje, klommen in de boom of deden waterballongevechten in de tuin.”

„Ook met vriendinnen is het nooit een ding geweest. Ik heb een vriendin van wie beide ouders huisarts zijn. Die hebben een sauna in hun huis en vroeger droeg ik haar afdragertjes. Tassen vol kregen we. Dat heb ik nooit ongemakkelijk gevonden. ’Herken je dit truitje?’, zei ik als ik iets van haar aanhad.’’

Esther: „Ik denk dat de kinderen ook baat hebben bij leven met een kleine portemonnee. Ze sparen, zijn zelfstandig en waarderen dingen veel meer. Vorig jaar heb ik onze stokoude vloer laten vernieuwen. Daar zijn we met z’n allen weken blij mee geweest.”

Lees ook:

Één verzamelpunt voor minimahulp: ’Ouders met geldproblemen hebben veel aan hun hoofd, die moet je niet lastig vallen met allerlei formulieren’

En: Cor en Patrick hebben geen rooie rotcent, maar vinden alles online, zelfs de liefde

En: Emma moet van honderd euro per maand rondkomen. ’Ik lig regelmatig te huilen in bed. Hoe moet ik het nú weer gaan redden?

En: Seks verruilen voor een slaapplek, stress en zelfmoordpogingen: (geld)problemen drijven jongeren tot waanzin, ziet hulpverlener Jennifer

En: Ruim een op tien huishoudens op of onder sociaal minimum in Zaanstad en Purmerend

Op verzoek van sommige geïnterviewden in deze interviewreeks is de achternaam achterwege gelaten. Ook zijn sommige bewust minder herkenbaar op de foto gezet. Er reageerden meer vrouwen dan mannen op onze interviewverzoeken. Wellicht speelt mee dat (veel) meer vrouwen dan mannen als maatschappelijk hulpverlener werken. Ook lijken vrouwen vaker dan mannen hulp te zoeken.

Meer nieuws uit Waterland

Meest gelezen