Premium

Kapper Ray van den Berg uit Beverwijk exposeert zijn collectie vintage kappersspullen: van permanentmachines tot droogkappen

Kapper Ray van den Berg uit Beverwijk exposeert zijn collectie vintage kappersspullen: van permanentmachines tot droogkappen
Ray van den Berg onder de droogkap van omstreeks 1930. ,,Het gerucht gaat dat er nog maar drie van zijn in heel Europa.’’
© Foto’s Heleen Vink

Kapper Ray van den Berg zei onlangs tegen een van zijn vaste klanten: ,,De kappersschaar van uw man gaat het museum in.’’ Haar man is een paar jaar geleden overleden. ,,Ik föhn haar nog wekelijks. Toen ze hoorde dat ik in de salon vintage kappersspullen wilde neerzetten, bracht ze de oude schaar van haar man. Ze wilde graag dat het een plekje zou krijgen in de winkel. Heel bijzonder.”

Die oude schaar is een van de vele antieke kappersbenodigdheden die Ray van den Berg (49), van de gelijknamige Beverwijkse kapperszaak, in zijn bezit heeft. Vanaf zaterdag is de collectie een maand te zien in Museum Kennemerland in Beverwijk.

Hij exposeert onder meer oude handtondeuses, kappersscharen, permanentmachines, droogkappen, föhns, scheermessen en –kwasten. Maar ook ijzeren krultangen van 1850 tot nu, onduleertangen, wafelijzers en oude producten zoals lotions en crèmes.

Antiekbeurs

Ouders Henk (74) en Leny (73) van den Berg, grondleggers van de in 1968 opgerichte kapsalon, zijn mede-verzamelaars van de collectie. „Mijn ouders hebben een deel van de collectie in de jaren zestig en zeventig bij elkaar gespaard. Op antiekbeurzen kochten ze oude kappersbenodigdheden op. Die etaleerde ze dan in huis.”

Geleidelijk aan nam Ray de kapperszaak van zijn ouders over. Een jaar geleden heeft hij het interieur ’rigoureus’ laten verbouwen. „In de kasten bij de herenstoelen wilde ik een soort groene wand maken met potten en planten. Ik struinde alle kringloopwinkels en brocante zaakjes af, maar ik kon nergens potjes uit de jaren zestig en zeventig vinden. In een winkeltje op de Breestraat lag een bakelieten föhn. Die vond ik zo gaaf. Toen zei de verkoper dat hij het ook nog doet. Nou maak je me gek, reageerde ik.”

Föhn

Die bakelieten föhn herinnerde Ray aan de verzameling van zijn ouders. Dát wilde hij in zijn nieuw ingerichte salon. „Ik heb vanuit de winkel mijn ouders gebeld om te vragen of ze die oude spullen nog hebben. En zo ja, of ze die snel kunnen oppoetsen, want we heropenen bijna”, lacht hij. „Tientallen jaren hebben de kappersspulletjes in de schuur gestaan. M’n ouders zijn supertrots dat ze nu in de salon én in het museum te zien zijn.”

Behalve de permanentmachine, die hij in zijn bezit heeft, is Ray er nog nooit een tegengekomen. „Mijn klanten van boven de tachtig kennen het apparaat niet, dus het is heel oud. De machine stond al veertig jaar in de schuur van mijn ouders te wachten. In het oude interieur paste het niet, nu heeft het de rust en ruimte.”

Permanentmachine

Door het voltage van de permanentmachine te verhogen, kwam er meer hitte vrij waardoor de permanent sterker kon krullen. ,,Het haar van de dames werd destijds met elektrische schokken van 16 of 24 volt gekruld. Daar komt waarschijnlijk de uitspraak ’wie mooi wilt zijn, moet pijn lijden’ vandaan’’, glimlacht de kapper.

Ook de droogkappen uit omstreeks 1930, zoals op de hoofdfoto, komen weinig voor. „Het zijn luxe gebruiksvoorwerpen die eerder in Duitsland en Frankrijk zijn gebruikt. Het gerucht gaat dat er nog maar drie van zijn in heel Europa. Tijdens de oorlog zijn er maar weinig intact gebleven. Mogelijk doordat ze zijn omgesmolten voor het vervaardigen van munitie.’’

Klantenboekje

„Wat ook heel gaaf is”, zegt Ray als hij een klein oranje boekje pakt. „Vroeger hadden we natuurlijk geen computers. De gewone kapper had kaartenbakken met namen en behandelingen. Bij de luxe kapper kreeg iedereen in de jaren veertig en vijftig zo’n klantenboekje. Daarin werden de behandelingen opgeschreven. Het leuke is dat de prijzen achterin staan.” Een knipbeurt voor heren koste toen slechts zeventig eurocent. „De arbeid was toen heel goedkoop, maar gelijk als producten nodig waren, werd het duur. Producten waren in die tijd namelijk heel kostbaar.”

Ray kan uren praten over de historie van zijn kapperscollectie. Ieder item heeft een eigen verhaal. Een scheerkist bijvoorbeeld, waar hij een stukje uit een oude Japanse krant vond. Of een haarnetje van Vogue Nylon in de kleur middenbruin en een hele rits zakkammetjes.

Voor zijn oudere klanten is het vooral een feest van herkenning. Voor de jongere generatie valt er van alles te leren. „Ik vind het leuk om de historische verhalen aan kinderen mee te geven.”

Meer nieuws uit Kennemerland

Meest gelezen