Premium

Connexxion-buschauffeur Bart twittert erop los: ’Niet alle buschauffeurs zijn chagrijnige brompotten’

Connexxion-buschauffeur Bart twittert erop los: ’Niet alle buschauffeurs zijn chagrijnige brompotten’
Bart van Leersum: ,,Ik wil het beeld tegengaan dat alle buschauffeurs chagrijnige brompotten zijn die de dagen tot hun pensioen uitzitten.’’
© Foto United Photos/Toussaint Kluiters
Haarlem

Het liefst zou hij fulltime fotograaf zijn. Maar Bart van Leersum heeft gemerkt dat voor hem nauwelijks droog brood valt te verdienen in de wereld van de sluitertijden en diafragma’s. Tegenwoordig gebruikt de 31-jarige Haarlemmer zijn creativiteit als twitterende buschauffeur. Hij is tot zijn verbazing genomineerd voor een Best Social Award.

Van Leersum geeft het onmiddellijk toe. Voor een fantasierijk brein dat de School voor Journalistiek in Utrecht, de Fotovakschool in Amsterdam en het Media College in Rotterdam heeft doorlopen, ligt de keuze voor een bestaan als buschauffeur niet voor de hand. Maar aan het eind van de dag moet ook zijn schoorsteen roken, zo simpel is het.

En met de fotografie - zijn grote liefde - lukt dat niet. Hij werkte acht jaar lang bij Foto Expert Beverwijk, tot de winkel over de kop ging. En als fotograaf kreeg hij te weinig interessante klussen binnen om zijn vaste lasten te kunnen betalen. Hij had natuurlijk elke opdracht kunnen aannemen, maar vreesde daar diep ongelukkig van te worden. ,,De eerste vijf keer een gezinnetje op het strand of bij een bosje fotograferen, is leuk. Daarna niet meer.’’

Van Leersum heeft wel jarenlang als fotograaf gewerkt. In de schaduw van kickboksers reisde hij namens de organisatoren It’s Showtime en Glory vechtsportgala’s over de halve wereld af. Langs de ring vlogen de bloedspetters om z’n oren en hij zat geregeld in de kleedkamer bij Rico Verhoeven en Badr Hari. Een spectaculaire foto van laatstgenoemde haalde zelfs diens autobiografie.

Maar zonder vaste afnemers is het voor een fotograaf amper mogelijk het hoofd boven water te houden. ,,Het is een vrij beroep, iedereen mag het doen. Als ik vertel wat een serie bij mij kost, krijg ik vaak te horen dat de buurjongen met een cameraatje het voor veel minder kan. Ik doe nu alleen nog een paar bruiloften per jaar, wat evenementen en soms bedrijfsfotografie.’’

Mensenmens

Toen Van Leersum een advertentie van een uitzendbureau tegenkwam, besloot hij het als buschauffeur bij Connexxion te proberen. Tijdelijk, zo was zijn gedachte, maar dat is inmiddels bijna vier jaar geleden. Hij heeft lol in zijn werk, vindt het prettig dat geen baas voortdurend over zijn schouder meekijkt en geniet van het sociale contact met de passagiers. ,,Ik ben een mensenmens, om die verschrikkelijke term maar eens te gebruiken.’’

Dik een jaar geleden besloot hij zijn belevenissen als buschauffeur te delen met de mensheid via Twitter. Inmiddels heeft hij 1700 tweets verstuurd en weet zich bekeken door 6600 volgers.

Zijn doel is om het gat tussen de bestuurder en de reiziger te verkleinen. Veel ongenoegen in de onderlinge communicatie komt volgens hem door vooroordelen over de ander. ,,Ik wil het beeld tegengaan dat alle buschauffeurs chagrijnige brompotten zijn die de dagen tot hun pensioen uitzitten. Ja, die werken ook bij ons. Maar dat is een heel kleine minderheid.’’

Wie @BartOpDeBus volgt, leest vooral over de dagelijkse avonturen van Van Leersum in de bussen die hij bestuurt. Over merkwaardig gedrag van medeweggebruikers, grappige gesprekjes onderweg en curieus gedrag van passagiers. De toon van de tweets is licht, nooit kwetsend, hoogstens prikkelend. Hij maakt in zijn hoofd soms wel zeven, acht versies voordat hij het plaatst.

De berichtjes zijn deels bedoeld om reizigers te laten inzien dat hun gedrag soms nogal egocentrisch is. Zo laat Van Leersum merken het storend te vinden als reizigers binnenkomen zonder een woord te zeggen. Zeker omdat hij altijd groet en ook oogcontact maakt.

Als reactie kreeg hij op Twitter te horen dat sommige inzittenden zwijgen uit sociale angst. Of hij daar weleens bij had stilgestaan? Vond hij een heel goede opmerking. Van Leersum is voornemens met Connexxion in gesprek te gaan over de vraag hoe ze het voor passagiers met zo’n handicap laagdrempeliger kunnen maken in de bus.

Hij merkt dat tweets vooral goed scoren als ze herkenbaar zijn voor anderen. Zoals zijn bericht over de stank van rijstwafels die in de bus worden weggehapt, over mensen die luidkeels facetimen of jongeren die vinden dat iedereen moet meegenieten van hun oor-kwellende muzieksmaak. ,,Ik heb niet de illusie dat door een tweetje alles verandert, maar ik probeer mensen bewust te maken van wat ze doen.’’

Hij retweet ook incidenten die met buschauffeurs gebeuren. Menig collega is heftig uitgescholden of zelfs mishandeld tijdens zijn dienst. Van Leersum probeert agressie te beteugelen door op een rustige manier met de betrokkene te praten. Maar ook hij is weleens bespuugd en heeft agenten moeten laten aanrukken om een onaangepast sujet uit de bus te laten zetten. ,,Maar die incidenten zijn op een hand te tellen. Het wordt gezien als een onveilig beroep, maar dat vind ik helemaal niet.’’

Van Leersum laat vervelende reizigers merken dat hij niet over zich heen laat lopen, maar hij kiest ook geregeld eieren voor zijn geld. Als een opmerking van hem geheid leidt tot escalatie, bijt hij op zijn tong. ,,Want ik heb geen zin tegen de verkeerde aan te lopen en een mes tussen m’n ribben te krijgen.’’

Toen Van Leersum in december 2018 begon met twitteren, vroeg hij geen toestemming van zijn werkgever. Maar het duurde niet lang voordat de afdeling communicatie aan de lijn hing. In plaats van een reprimande kreeg de twitteraar louter complimenten. Hij moest er vooral mee doorgaan. Enige invloed op zijn teksten hoefden de voorlichters niet. Dat zou hij ook niet willen; de marionet van Connexxion zijn.

Beledigend

Van Leersum kreeg alleen te horen dat hij in zijn tweets niet beledigend moet zijn, maar dat was hij sowieso niet van plan. Bovendien wordt het als onhandig gezien als een chauffeur zich uitlaat over een ongeluk waarbij een bus is betrokken. Dat kan door de tegenpartij weleens verkeerd worden geïnterpreteerd.

Door zijn relatief hoge aantal volgers wist Van Leersum dat hij geliefd was op Twitter. Maar toch viel hij bijkans van zijn stoel toen het bedrijf achter The Social Media Awards hem belde. Hij zat bij de laatste twee kandidaten voor een nominatie in de categorie Beste Nieuwkomer. Door een intensieve campagne wist hij concurrente @zwartmaantje voor te blijven. ,,Dat is een meisje dat vooral twittert over daten en Tinder, dus over heel andere onderwerpen dan ik.’’

Of de buschauffeur ook wordt gekozen, zal blijken op 30 april als op een gala-avond in Amsterdam de winnaar wordt uitgeroepen. Van Leersum heeft concurrentie van drie populaire instagrammers. Hij zal helaas het Uur U moeten missen. Buschauffeur Bart zit dan op Bali bij de bruiloft van een van zijn beste vrienden. ,,Dat vind ik net even belangrijker.’’

Meer nieuws uit Haarlem

Meest gelezen