Premium

Huilende vrouwen? Als hij beslag komt leggen, is belastingdeurwaarder Tjerk Helstone nergens gevoelig voor

Huilende vrouwen? Als hij beslag komt leggen, is belastingdeurwaarder Tjerk Helstone nergens gevoelig voor
Tjerk Helstone heeft ook buiten Nederland zijn deurwaarderskennis overgedragen.
© Foto Peter van Aalst
Julianadorp

Vrouwen die op je gemoed proberen te werken en tranen met tuiten huilen als je beslag komt leggen. Of die je vragen je voor te doen als verzekeringsman. Omdat hun wederhelft niets weet van een belastingschuld.

Deurwaarder Tjerk Helstone is absoluut niet gevoelig voor trucs en werkt niet mee aan ’plannetjes’. De Julianadorper kan urenlang prachtige anekdotes vertellen over zijn werk. „Ken je die Rollo-reclame nog van dat jongetje dat een olifantje pestte en vele jaren later een flinke mep kreeg van die volwassen geworden olifant? In een Helderse wijk met veel lage inkomens moesten we eens beslag leggen. Omdat wij vreesden dat de bewoners spullen aan het beslag zouden onttrekken waren ook de politie, een verhuisbedrijf en een slotenmaker mee. De mensen waren thuis, maar weigerden de deur te openen. Een jochie van tien probeerde ons met veel geschreeuw het werken onmogelijk te maken. Zeker twintig jaar later bel ik in een andere wijk aan. Een opgeschoten tiener doet open en vraagt brutaal: ’Wat kom je doen?’. Ik vraag of de heer des huizes binnen is. Komt er een beer van een vent naar de deur. Hij kijkt me aan en roept: ’Ik ken u nog! U haalde jaren geleden ons huis leeg omdat we niet betaalden’. Het schreeuwende jongetje van toen was inmiddels een volwassen man geworden.”

Ukelele

Bijna veertig jaar heeft Helstone bij de Belastingdienst gewerkt. Nee, daar heeft hij als jochie niet van gedroomd. „Ik wilde gitarist worden. Mijn ouders waren gescheiden en we hadden het niet breed. Geld voor een gitaar had mijn moeder niet.” Het werd dus geen gitaar, maar het kleine broertje van dat snaarinstrument: de ukelele. En niet de muziekschool, maar het Leger des Heils. Na twee jaar hield hij het voor gezien.

Uiteindelijk kwam Helstone bij de marine terecht. Lekker dicht bij huis in z’n eigen stad. Eerst als beroepsmilitair, later als burgermedewerker. Als er buiten de deur een klusje gedaan moest worden, stak hij altijd zijn vinger op. „Ik vond dat prachtig. Buiten lopen, mensen ontmoeten, een praatje maken. Ik droomde van een baan waarbij ik dat altijd kon doen.” Een collega maakte hem attent op een sollicitatieoproep van de Belastingdienst. Die had deurwaarders nodig. De rest is geschiedenis.

Helstone is nu 62 en gaat met vervroegd pensioen. „Toen ik bij de Belastingdienst begon, was ik er trots op om daar te werken. De laatste jaren zijn daar door het management soms zulke merkwaardige beslissingen genomen, dat ik er op een bepaald moment mijn buik van vol had. Een voorbeeld: een afdeling opdoeken omdat je denkt dat die mensen door een automatiseringsslag niet meer nodig zijn. Om er vervolgens achter te komen dat het programma niet goed werkt. Daardoor was het aantal mensen van wie de Belastingdienst geld tegoed had, ontzettend opgelopen. Personeel om dat adequaat af te handelen, was er niet. Dat heeft wrijving opgeleverd.” Het plezier is in de laatste jaren van zijn tijd bij de Belastingdienst teruggekomen.

Aparte tijd

Of vroeger alles beter was? Hij zal dat niet beweren. Maar het was wel een heel aparte tijd, vertelt hij. Met controleurs die in het Helderse belastingkantoor elke dag de krant doorspitten en advertenties uitknipten. „Als zij steeds hetzelfde telefoonnummer tegenkwamen bij, bijvoorbeeld, auto’s die te koop werden aangeboden, gingen al die advertenties in een dossier. Zodra de verkoper aangifte deed, ging dat dossier open en rolden al die advertenties eruit. Wanneer de inkomsten van die verkochte auto’s niet terug te zien waren in de aangifte, mocht zo iemand zich op kantoor komen verantwoorden. Zo intensief gaat het allemaal niet meer. Nu heb je analisten die bergen data verwerken.”

Maar wat is nou het verschil tussen een deurwaarder die bij de Belastingdienst werkt en een gerechtsdeurwaarder? „Daar krijg ik vaak vragen over. Zij kunnen beiden beslag leggen. Een belastingdeurwaarder heeft het recht van parate executie. Dat betekent dat hij het recht heeft om spullen van een schuldenaar te verkopen als die zijn belastingschuld niet voldoet. Zonder tussenkomst van de rechter. Als iemand een vordering op jou heeft, kan de gerechtsdeurwaarder uiteindelijk voor jouw deur staan. Maar jouw spullen in beslag nemen en verkopen kan alleen als de rechter daar toestemming voor heeft gegeven.”

Deurwaarder zijn in je eigen stad, het draagt niet erg bij aan je populariteit. „Via via heb ik gehoord dat mensen zeiden: ’Als ik die Helstone voor mijn auto krijg...’.” Het boeit hem allemaal weinig. Bij bekenden klopt hij niet beroepsmatig aan, zegt hij: „Als het te dichtbij komt, draag ik zo’n zaak over aan een collega. Omgekeerd doen zij hetzelfde.” Door zijn bekendheid werd hij ook met argusogen gevolgd als hij door de stad liep. „Als ik door de binnenstad liep en achterom keek, zag ik steevast ondernemers hun hoofd naar buiten steken. Waar zou ik naar binnen gaan?”

Naam gemaakt

Binnen de Belastingdienst hebben Helstone en enkele collega’s naam gemaakt met het automatiseren van bepaalde werkzaamheden. „We hebben bijvoorbeeld een invorderingsprogramma gebouwd, met z’n drieën. Ik deed het deurwaardersonderdeel. Op een bepaald moment is een doos externen opengetrokken, die een nieuw programma zouden bouwen. Dat kost natuurlijk een vermogen. De collega’s op de werkvloer hebben geprotesteerd: ze vroegen zich af wat zij met een spiksplinternieuwe Fiat Panda moesten terwijl zij in een Mercedes reden.”

Aan de Belastingdienst Academie in Utrecht is hij docent geweest. Het laatste jaar heeft hij de administratie van executieveilingen helpen automatiseren. Daar heeft hij voor de Belastingdienst door heel Nederland cursussen over verzorgd. Zijn nieuwsgierigheid naar het verbeteren van processen heeft Tjerk Helstone ook naar alle delen van het Koninkrijk gebracht. En naar Suriname. Om technische bijstand te verlenen, te helpen bij reorganisaties, handboeken voor deurwaarders te schrijven en werkzaamheden te automatiseren.

Contact

Zijn mooiste uitzendingen waren naar Suriname. „Omdat ik daardoor nare herinneringen aan mijn jeugd in Suriname van me af heb kunnen gooien. En omdat het mij is gelukt om de Helderse band SoulMen’s Party voor een tournee naar Suriname te halen. Maar vooral omdat het contact met mijn vader na veertig jaar is hersteld. Mijn moeder is Nederlandse, hij was Surinaams. Na de scheiding van mijn ouders is hij naar Suriname teruggekeerd. Daarna hadden mijn drie broers en ik hem niet meer gezien of gesproken.”

Na zijn pensionering, eind deze week, valt hij niet in een zwart gat. „Ik heb geen hobby’s, maar ik verveel me nooit. Een externe partij op Curaçao wil graag van mijn expertise gebruikmaken. Daar zijn we over in onderhandeling. Bij dat project ga ik Jan van Amersfoort, mijn mentor die inmiddels ook gepensioneerd is, weer betrekken. Ik kan niet zonder zijn kennis.”

Lees hier de digitale editie



Volg ons