Premium

West-Friese expositie over de verhalen van de oorlog

1/2

Hoe het is om in vrijheid te leven? Voor de inwoners van West-Friesland was dat begin 1945 nog een vaag begrip. Goed 75 jaar later probeert een speciale tentoonstelling de regio te laten zien wat voor impact de Tweede Wereldoorlog heeft gehad.

Het Westfries Genootschap heeft het voortouw genomen voor een werkgroep, die bezig is met de voorbereiding van deze expositie. Het bijzondere is dat ook veel historische verengingen in het gebied meedoen. ,,Op die manier ontstaat er een boeiend overzicht van wat er in het oostelijk deel van West-Friesland is gebeurd”, vertelt voorzitter Jan Smit van het genootschap. Ook het Westfries Archief in Hoorn is betrokken.

Verhalen

Het thema is ’75 jaar leven in vrijheid’ en de ingrediënten voor een tentoonstelling liggen als het ware voor het oprapen: de onderduikers, de bezetting, de vele bommenwerpers die ‘s nachts boven de dorpen en steden vlogen. De werkgroep probeert met de lokale historische verenigingen zoveel mogelijk verhalen over wat zich tijdens die oorlogsjaren heeft afgespeeld, te bundelen.

Er wordt gewerkt aan een basistentoonstelling, die in de zeven gemeenten een plekje gaat krijgen. Daarbij zorgt de werkgroep voor de algemene informatie over de oorlog, de bezetting en de bevrijding, terwijl de lokale inbreng per dorp of gemeente verder wordt ingevuld met eigen informatieborden over de oorlog.

Kwetsbaar

,,Het is ook een manier om de verhalen levend te houden”, aldus Smit. ,,We werken daarom ook samen met de West-Friese bibliotheken. We willen niet alleen laten zie wat de oorlog heeft betekend voor het dagelijks leven van toen, maar ook hoe actueel de vrijheid nu is. Wij hebben geen oorlog meer, maar er komen heel wat nieuwe inwoners die wel zelf hebben ervaren wat dat betekent. De vrijheid is ook driekwart eeuw na onze bevrijding nog steeds heel kwetsbaar.”

Een van de vrijheden die gedurende vijf jaar uit beeld verdween, was die van onafhankelijke informatie. De bezetter wilde per se controle hebben over wat de inwoners van dit gebied aan nieuws kregen. Zie het bovenstaande krantenknipsel (‘zes dooden door Britsche bommen’). Er is een plaats in Noord-Holland getroffen, met dramatische gevolgen. Maar welke plaats dan precies? De krant mag dat niet vertellen. Wat verder opvalt, is dat dagelijks Duitse triomfen op de slagvelden wel breed uit de doeken worden gedaan.

Beslommeringen

De onderduikers die in feite niet meer mochten bestaan, moesten elke dag op hun hoede zijn. Ze komen vast en zeker langs in de expositie, net als de andere beslommeringen die de ’gewone’ West-Fries moest meemaken.

De tentoonstelling krijgt niet alleen de actieve steun van twintig deelnemers, de ’aanjagers’ Arnoud Schaake en Jan Smit wisten met de andere leden van de werkgroep ook sponsoring binnen te halen. Die komt van de zeven gemeenten in de regio en twee fondsen.

Er zijn nog steeds veel verhalen die nog nooit zijn verteld, of in de vergetelheid zijn geraakt. Smit: ,,Wij hopen dat we die ook een podium kunnen geven.”

Meer nieuws uit West-Friesland

Meest gelezen