Premium

Zachte woorden maken nieuwe heelmeesters

Zachte woorden maken nieuwe heelmeesters
Zalvende woorden voor het prikken.
© 123RF

Het Deventer Ziekenhuis begon twee jaar terug als eerste in Nederland met het project ’Comfort Talk’. Negatieve woorden en suggesties worden vermeden. „Het idee is dat de patiënten en familieleden daardoor minder pijn en stress ervaren en ook sneller herstellen”, vertellen klinisch psychologen Evelyn Schotborg en Yvette Krol.

In het Deventer Ziekenhuis worden patiënten dus niet ’geprikt,’ maar is er sprake van een ’bloedafname’ of ’wordt een infuus geplaatst’. Een ander voorbeeld: De prikposten heten tegenwoordig ’servicepunt bloedafname’. De artsen en verpleegkundigen in het ziekenhuis stemmen zo goed mogelijk hun taalgebruik af op hun patiënten en zetten helpend taalgebruik in om patiënten zoveel mogelijk op hun gemak te stellen.

Vanwege het inmiddels grote enthousiasme is nu ongeveer de helft van alle medewerkers die met patiënten werken getraind. Krol: „Van de dokter tot de medisch secretaresse. Die laatste is immers degene die een afspraak of operatie telefonisch inplant en het eerste contact heeft met de patiënt. Het is belangrijk dat zij dezelfde taal spreken. Andere ziekenhuizen hebben ook interesse in de training.”

Zij en Schotborg dragen nog een voorbeeld aan: „Voorheen liepen familieleden mee met de patiënt - die op bed lag - tot een bepaalde deur nabij de operatiekamer. Dan werd er gezegd dat nu het moment was gekomen om afscheid te nemen. Dat woord afscheid kan de patiënt en familieleden onnodig angstig maken. Nu zeggen we dat bij voorkeur anders. We zeggen tegenwoordig ook ’Wat fijn dat u zo stil ligt’ in plaats van ’Het is belangrijk dat u niet beweegt’.

De psychologen vertellen dat veel verpleegkundigen zijn opgeleid met het benoemen van alles wat komen gaat en hoe dat kan gaan voelen. „Ze zeggen bijvoorbeeld: ’Je krijgt zo een prik en dat kan even pijn doen. Ik tel tot drie, en dan komt ’ie.’ Maar bij Comfort Talk is het uitgangspunt dat je dat juist niet alles moet benoemen, want daarmee versterk je het gevoel van pijn. Kies gewoon andere woorden. Het klinkt misschien gek, want als zorgverlener heb je geleerd dat je alles eerlijk moet benoemen. Het gaat ook niet om verbloemen dat iets pijn kan doen, maar dat je ook eerlijk kunt zijn met andere woorden.”

Aanvankelijk waren enkele artsen en verpleegkundigen best sceptisch over het project. Evelyn: „Maar het werkt met bepaalde oefeningen zelfs zó goed, dat er patiënten zijn die tijdens bepaalde spannende ingrepen er volkomen ontspannen bij liggen. Als zorgverleners dat meemaken zijn ze vaak om.”

Meer nieuws uit Achtergrond

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.