Premium

Analyse: Herindeling in Waterland kost geld, maar er valt ook veel te besparen

Analyse: Herindeling in Waterland kost geld, maar er valt ook veel te besparen
Monnickendam

Geld speelt een belangrijke rol in de discussie over de bestuurlijke toekomst van Waterland. Tegen de zin van het college van b en w, dat predikt dat het juist niet om geld gaat, maar om slagkracht en invloed in de regio.

Dat het toch over de centen gaat, hebben b en w echter over zichzelf afgeroepen door te benadrukken dat zelfstandig blijven een miljoen euro per jaar kost, zonder inzicht te geven in de financiële consequenties van een herindeling met Edam-Volendam en Landsmeer. Dat tergt elke Waterlander die wil dat zijn gemeente zelfstandig blijft. Want zo’n herindeling is ook heel duur, roepen zij in koor.

Daar hebben ze natuurlijk gelijk in. Een gemeentelijke herindeling is een proces van jaren en je moet er niet aan denken wat er aan geld doorheen gaat aan onderzoek en talloze vergaderingen, overleggen en (publieks)bijeenkomsten om de geesten in drie gemeenten rijp te maken voor één nieuwe gemeente met een nieuwe naam en een nieuwe huisstijl. Om nog maar te zwijgen van eventuele afvloeiingsregelingen voor personeel. Je hoeft geen rekenwonder te zijn om te kunnen becijferen dat dat in de miljoenen gaat lopen.

Dat zijn echter vooral incidentele en dus eenmalige kosten, waarvoor fuserende gemeenten een vergoeding krijgen van het Rijk. Om welke bedragen het uiteindelijk gaat is moeilijk te becijferen, maar de vergoedingen zijn niet kinderachtig. Ter illustratie: binnenkort fuseren Delfzijl, Appingedam en Loppersum tot één nieuwe gemeente van circa 50.000 inwoners en ze krijgen daarvoor in totaal 11,4 miljoen euro van het Rijk.

Burgemeesters

Na een fusie van Waterland, Edam-Volendam en Landsmeer ontstaat een gemeente van zo’n 63.000 inwoners. Iets groter dus dan die in Groningen. Je zou denken dat de Rijksvergoeding dan ook wat hoger uitvalt.

Maar behalve dat een fusie geld kost, worden met een herindeling ook veel kosten bespaard. Die zijn eveneens moeilijk te becijferen, maar er valt wel een berekening te maken van wat er alleen al aan bestuurderskosten te winnen valt. Waterland, Edam- Volendam en Landsmeer hebben nu drie burgemeesters, die samen 330.000 euro per jaar verdienen. Een nieuwe gemeente krijgt één burgemeester met een jaarsalaris van zo’n 140.000 euro.

Op dit moment hebben de drie gemeenten in totaal tien wethouders (8,35 fte), die elk jaar 735.000 euro op hun bankrekening gestort krijgen. Als een stad als Purmerend met ruim 80.000 inwoners uit de voeten kan met vijf fulltime wethouders, dan moet een nieuwe gemeente van 63.000 zielen daar zeker ook genoeg aan hebben. De salariskosten zijn dan ongeveer 5,5 ton.

Dan zijn er nog de raadsleden. Waterland, Edam-Volendam en Landsmeer hebben er nu totaal 57, die bij elkaar zo’n 805.000 euro per jaar kosten. Na een samensmelting blijven er nog 33 raadsleden over met een totale jaarlijkse toelage van ongeveer 667.000 euro.

Bij elkaar levert dat een jaarlijkse besparing op van ruim een half miljoen euro. Dat bedrag wordt nog aanzienlijk hoger als je commissieleden, duo-raadsleden, steunfractieleden, of hoe ze ook genoemd worden, meeneemt in de rekensom. Op het ambtenarenapparaat kan na een herindeling mogelijk ook nog wel wat bespaard worden. Samen hebben Waterland, Edam-Volendam en Landsmeer 7,7 fulltime ambtenaren per duizend inwoners. Er zijn gemeenten in Nederland die het doen met 6 fte per duizend inwoners.

Meer nieuws uit Waterland

Meest gelezen