Premium

Intocht Zaandam verliest tientallen vrijwilligers vanwege pietendiscussie

Intocht Zaandam verliest tientallen vrijwilligers vanwege pietendiscussie
Vrijwilligers maken de pepernotenpakketten klaar voor de intocht van Sinterklaas in sporthal De Struijck in Zaandam .
© Foto Pascal Fielmich
Zaandam

Of het nog leuk is om piet te zijn tijdens de intocht van sinterklaas? Harry Jonker van het Zaandamse sinterklaascomité ziet het effect van de voortdurende discussie. „In de laatste zeven jaar is bijna de helft afgehaakt.”

Waren er in 2012 nog zo’n 110 vrijwilligers die de intocht begeleidden, dat zijn er nu nog maar 60. Met dank aan de soms hoog oplopende emoties in de zwartepietendiscussie en ongetwijfeld ook aan het feit dat Zaandam dit jaar overgaat op een intocht met gedeeltelijk roetveegpieten. In de Zaanse en Waterlandse dorpen staat zwarte piet minder ter discussie en zijn geen berichten van ’afhakende’ pieten.

Zelf bepalen

In Purmerend is er van een leegloop van pieten geen sprake, zegt organisator Kees Oudewortel. Maar daar ligt de discussie over zwarte piet wel heel gevoelig. Zo gevoelig dat hij niet wil zeggen of er in de marktstad met zwarte pieten of roetveegpieten wordt gewerkt. „Je doet het toch nooit goed. Mensen zien het wel bij de intocht.” De Purmerendse pieten mogen zelf bepalen hoe donker geschminkt ze willen zijn.

Ook in Zaandam heeft het comité de pieten de vrijheid gegeven. De intocht morgen is met roetveegpieten, maar de pieten mogen zelf bepalen hoe veel vegen ze op hun gezicht laten aanbrengen.

„Maar de discussie leeft”, zegt Jonker. „Bij ons zijn er ook mensen die liever zwart blijven. Dat ligt allemaal heel gevoelig en bij veel mensen is de lol er gewoon vanaf. Het is een politieke discussie geworden en die is pijnlijk voor iedereen. De discussie wordt bovendien gekaapt door de extremen. De grote groep die genuanceerd is en helemaal niemand wil beledigen, wil er gewoon een mooi kinderfeest van maken.”

Traditie

In de rest van de Zaanstreek en Waterland zullen roetveegpieten met een lantaarntje te zoeken zijn. Veel Sinterklaascomités laten hun pieten de vrije keuze, en die kiezen dan voor bruine schmink. Toos Smit van het Sinterklaascomité Zaandijk vindt dat prima. „Ik ben niet zo voor roetveeg, het past niet in de traditie.’’

Ook de andere dorpen zijn voor zover bekend ’gewoon traditioneel’. „Ik heb de groep zelf laten kiezen, iedereen wilde bruin. Anders ben je herkenbaar”, zegt voorzitter Co Dovis van de stichting Vrienden van Sint Nicolaas Wormerveer. Hij hoort in het dorp ook bijna niemand die er een probleem mee heeft. „Ik ben twee mensen tegengekomen die graag roetveegpieten willen in Wormerveer. Toen heb ik ze uitgelegd dat de pieten zelf mogen kiezen.”

Aan pieten geen gebrek in de dorpen. „Het aantal groeit alleen maar”, zegt Toos Smit, en in Wormerveer bestaat een wachtlijst.

In Zaanstad zijn nu twee anti-zwarte pietgroepen actief. De actiegroep Inclusief Sinterklaasfeest Zaanstad, die vorig jaar ontstond en toen bij de landelijke intocht in Zaandijk demonstreerde, is heel enthousiast dat de Zaandamse intocht nu ’in transitie is naar een feest voor elk kind’. De actiegroep roept roetveegpieten op om zaterdag mee te doen aan die optocht.

Stille Armoede

Het comité Stille Armoede Zaanstadt blijkt de groep te zijn die onlangs de sponsoren van de intocht in Zaandam-Zuid - bekend om zijn stevige pro-zwartepietengeluid - heeft benaderd, om ze te vragen die optocht niet meer te steunen. Ook heeft Stille Armoede de gemeente opgeroepen om geen medewerking meer te verlenen aan intochten met zwarte pieten.

In de gemeenteraad pleiten Denk en PvdD ook voor dat laatste. Maar burgemeester Hamming vindt dat de maatschappelijke discussie gevoerd moet worden, zonder dat deze van bovenaf opgelegd wordt.

In Volendam is van een maatschappelijke discussie nauwelijks sprake. Het comité dat de intocht organiseert, liet eerder dit jaar triomfantelijk weten dat alleen ’echt zwarte pieten’ deelnemen aan het kinderfeest.

Meer nieuws uit Waterland

Meest gelezen