Premium

’Alle sekswerkers hebben nare ervaringen opgedaan bij artsen en hulpverleners’

’Alle sekswerkers hebben nare ervaringen opgedaan bij artsen en hulpverleners’
Yvette Luhrs: ,,We hebben allemaal nare ervaringen.”
© Foto Suzanne Mateboer

’Feministisch pornomaker’ Yvette Luhrs kent geen sekswerkers die geen nare ervaringen hebben opgedaan bij hulpverleners.

Zijzelf kwam een keer met pijn aan haar schouder bij de fysiotherapeut. Deze keek en voelde en besloot: RSI. ,,Heb je een aangepaste werkplek”, vroeg de dokter. ,,Nou nee”, zei Luhrs. ,,Dat kan niet. Ik breng mezelf voor de webcam tot een orgasme in een houding die niet normaal is.” De fysiotherapeut zei meteen: ,,Oh, daar kan het niet aan liggen.” De reactie verbaasde Luhrs die een jaar of acht sekswerk doet. ,,De fysiotherapeut had beter kunnen vragen of ik daarbij veel spanning opbouw. Ook een goede vraag zou zijn of ik het altijd met dezelfde hand doe.”

Excuses

Een andere keer kwam Luhrs met een plekje op haar vulva bij de gynaecoloog. ,,Ik had er last van en belangrijk was dat het probleem snel verholpen zou worden, want het is een lichaamsdeel dat ik veel gebruik. Ik lag op de stoel en de arts moest even de kamer uit. Ze zou tien minuten weg blijven. Om de tijd te doden vroeg ik om mijn mobiele telefoon. Waarop zij mij meteen op strenge toon toesprak: ’Je gaat hier toch niet werken hè?’.” Luhrs was meteen uit het veld geslagen en zei beduusd: ,,Nee, natuurlijk niet.” De arts verliet de kamer. ,,Blijkbaar had ze er even over nagedacht want toen ze terugkwam bood ze haar excuses aan. Dat is fijn maar het zet wel meteen de toon.”

Kwetsbaarder

Weer een andere keer zocht Luhrs therapie. ,,Ik had heel lang heel hard gewerkt en had wat onprettige ervaringen opgedaan buiten het werk om. Een halve werkweek was ik in de weer met betaald werk, als persvoorlichter van Proud en twee tot vijf uur voor de webcam. Vrijwilligerswerk, zoals het voorzitterschap voor Proud en zo nu en dan wat ander vrijwilligerswerk, kostte me zo’n 40 uur per week. Mijn werk voor de webcam leek in eerste instantie voor mijzelf en voor de hulpverleners niet zo belangrijk. In het verslag van de intake echter werd het sekswerk juist naar voren gehaald plus de vermelding welk sekswerk ik deed. Dat ik voorzitter was en persvoorlichter van Proud, volle-bak-activitistisch was en dat dat allemaal vrijwilligerswerk was, vond ik niet terug. Ook niet dat ik had gezegd dat ik mijzelf over de kop had gewerkt in een vrij publieke functie. Zichtbaar zijn in de media zijn maakt je kwetsbaarder. Je loopt meer kans dat je een target wordt.”

’Ellendig werk’

,,Seksualiteit is al niet gemakkelijk te bespreken. Sekswerk helemaal niet”, zegt Luhrs. ,,Mijn ervaringen vormen nog maar de light versie. Ik hoor van collega’s veel ergere dingen van huisartsen bij voorbeeld: ’Een soa? Wend je voor onderzoek maar tot mijn assistente. Die regelt het wel’. Of een huisarts die zegt: ’Eczeem? Dat ’huidding’ zul je wel in dat bordeel opgelopen hebben’. Terwijl eczeem helemaal niet besmettelijk is.” Er zijn volgens Luhrs ook huisartsen, vaak in kleine dorpen, die sekswerkers niet in de praktijk willen hebben. ,,Die zeggen: ’Ik vind sekswerk niet oké. Ik sta je niet meer te woord. Zoek maar een andere huisarts’. En ’iedereen’ staat meteen klaar met advies: ’Je doet ook heel erg ellendig werk. Als je beter wilt worden moet je daarmee stoppen’. Kom je met ADHD-achtige klachten waardoor je meer stress oploopt, dan is het ’ja, maar je werk’. Zoek je hulpverlening omdat een klant overleed aan een hartaanval tijdens je werk, is het meteen: ’Zie je wel, het is een verschrikkelijke job’. Transvrouwen worden sowieso gestigmatiseerd en gediscrimineerd. Helemaal als ze ook nog een multiculturele achtergrond hebben. Ik hoorde van een huisarts die ’hij’ tegen de persoon voor hem bleef zeggen omdat de patiënt als man in de papieren geregistreerd staat, terwijl deze zich overduidelijk manifesteert als vrouw. Ik ken een biseksuele man die werkt met mannen, maar langdurige seksuele relaties met vrouwen onderhoudt. Dat wordt niet begrepen: ’Je bent man, je werkt met mannen, dus je bent gay’.”

Risico’s

,,Ik werk in de porno-industrie uitsluitend met voornamelijk met vrouwen, maar ook met non-binaire mensen (Voelen zich noch man, noch vrouw, red.) en héél af en toe een man”, zegt Luhrs,die zich feministisch pornomaker noemt. Gaat het om vrouwen met vrouwen, dan worden de risico’s onderschat of word je niet serieus genomen. Er is weinig kennis of kunde over hoe je dat doet’. In de porno is het overigens heel gebruikelijk dat je zonder bescherming seks hebt. Je moet je wel regelmatig laten testen. De uitslagen moet je aan je collega’s laten zien. Ik kreeg een keer de mijne niet mee want dat was ’tegen de wet’. Maar zonder kon ik mijn werk niet doen. Hulp- en zorgverleners kunnen niet alles weten maar het werkt demotiverend als je meteen al de hulpverlener over de praktijk moet bijpraten.’’

Uitbuiting en dwang

Luhrs kent sekswerkers die ’gewoon niet meer naar artsen, psychologen en psychiaters gaan maar naar het prostitutiegezondheidscentrum in Amsterdam of Humanitas in Rotterdam’. ,,Voor mensen die ver weg wonen, in een achteraf dorp, is dat niet handig. Je hebt iemand nodig miet wie je moet kunnen praten als er een keer wat is en je wel echt last hebt van je werk. En als dwang en uitbuiting gaande zijn, dan heb je meer nodig dan iemand die roept ’word je gedwongen’. Dan heb je iemand nodig die zonder vooroordeel vraagt ’hoe gaat het met je’, ’hoe vind je je werk’, ’heb je het naar je zin’, ’zou je dingen anders willen’. We hebben allemaal geleerd dat sekswerk niet oké is. Als je het wel oké vindt, is er wat mis met je. Dat is een stugge dynamiek. Hulpverleners moeten daar gevoelig voor zijn. Het stigma bevechten maakt hen betere hulpverleners.”

Meer nieuws uit Alkmaar

Meest gelezen