Premium

Natuur om de hoek: Grauwe abeel en inktzwam bij de Westbroekplas in Velserbroek

Natuur om de hoek: Grauwe abeel en inktzwam bij de Westbroekplas in Velserbroek
In de Westbroekplas liggen eilandjes die met elkaar zijn verbonden.
© foto United Photos/Paul Vreeker
Velserbroek

De Haarlemse bioloog Dik Vonk en Santpoortse verslaggeefster Ellen de Boer wandelen deze week langs de Westbroekplas in Velserbroek.

Dikke, grijze wolken weerspiegelen in de plas. De wind maakt golfjes op het water. Wilde eenden, kuifeenden en meerkoeten drijven op de grauwgroene Westbroekplas. Het regent weer, hoewel de weersverwachting anders was.

Dan maar eerst een kop koffie in Villa Westend, de enige horecagelegenheid op de oever van de recreatieplas die in beheer is bij Recreatieschap Spaarnwoude. Door de grote ramen van het restaurant doemt de skyline van Velserbroek op. Aan de overkant van het water staan appartementengebouwen in verschillende hoogtes, kleuren en uitvoeringen. Dankzij het zand uit de Westbroekplas kon er in de voormalige Velserbroekpolder worden gebouwd.

Als de regen is gestopt - later blijken de wolken nog lang niet klaar te zijn met hun huilbui van dikke, dikke tranen - stapt Dik Vonk goedgemutst naar buiten. Langs de omheining van stevige bamboe, die net een half jaar om het strandje van Villa Westend staat, wurmt hij zich door hoge planten richting water.

De Haarlemse bioloog heeft zijn verrekijker mee en wil zien of de smient al in het meer is waar te nemen. Hij hoort het gefluit van de wintergast uit Scandinavië wel, maar ziet de eend met zijn roestbruine koppie niet. ,,Even dacht ik: wat zit daar nou een slome zwaan met z’n kop de hele tijd in het water. Maar het blijkt een boei te zijn’’, zegt hij vrolijk.

Dan wordt zijn aandacht afgeleid door een grote prikplant pal naast de bamboe omheining. ,,Wat een prachtige speerdistel’’, roept hij. ,,De speerdistel heeft heel lichte doornen. Als je denkt er net langs te kunnen, word je toch nog geprikt.’’

De plant is zeker een meter in doorsnede en de lobben van zijn langwerpige bladeren hebben wel iets weg van hulst. ,,Dit is een plant die één keer bloeit en dan doodgaat. Hij stopt al zijn energie in die ene keer. Volgend jaar zomer zal hij bloeien. Dan krijgt hij een dikke stengel van wel 1,5 meter met zijtakken waaraan heel veel purperen bloemen komen.’’

Dik wil het liefst langs de oostkant van de plas lopen. Even verderop ligt het lager gelegen Liniepad dat naar Fort Benoorden Spaarndam voert en grenst aan zijkanaal B met woonboten.

Heuvelachtig

Het grijze grindpad langs de plas kronkelt over licht heuvelachtig grasland. Zelfs nu nog in deze tijd van het jaar staan planten te bloeien, zoals glanshaver, gewone berenklauw, vertakte leeuwentand, madeliefjes en paardenbloemen. Naast de prullenbak op het recreatiestrand vallen de bloemen van de gele morgenster op. Een plant die voornamelijk in halfkale, zandige wegbermen voorkomt.

Op het zandstrand staan naast de prullenbak een picknickbank en speeltoestellen. Enkele bomen zorgen in de warme zomerzon voor schaduw. De bioloog duikt op de blaadjes van een boom af en draait ze om. ,,Dit zijn grauwe abelen, een kruising van een echte abeel waarvan de bladeren in de herfst heel mooi goudkleurig worden en een gewone populier die wat bleekachtig geel wordt.’’

Aan de grauwe abeel hangen twee verschillende blaadjes: donkergroen aan beide zijden en donkergroen van boven met een wit behaarde onderkant. ,,Omdat de boom een bastaard is, verliezen de bladeren hun witte kleur en haren naarmate ze ouder worden’’, legt Dik uit.

Inktzwam

Hoewel het gras nog geel en wit van de bloemen kleurt, heeft de herfst definitief zijn intrede gedaan met de geschubde inktzwam. De crèmekleurige, kegelvormige paddenstoelen steken hun hoed boven het groen uit. Een enkel exemplaar heeft het bedorven stadium bereikt. ,,Als de paddenstoel ouder wordt, verandert die in een zwarte massa. De bedoeling is dat de vliegen op deze namaakpoep afkomen en zo de sporen verspreiden.’’

Meer nieuws uit IJmond

Meest gelezen