Premium

Peter van Dijk, zoon van Beverwijkse bankbeheerder, hoopt overvaller 42 jaar na geweld aan Amstelstraat op te sporen

1/3

Als het aan Peter van Dijk ligt, staat hij binnenkort oog in oog met een misdadiger. Hij is naarstig op zoek naar de overvaller die ruim vier decennia geleden zijn slag sloeg bij de Nutsspaarbank in Beverwijk. De dader is hoogstwaarschijnlijk nooit opgepakt. Van Dijk wil hem met behulp van een speciale website alsnog traceren. Want in zijn ogen heeft het geweld bijgedragen aan de vroege dood van z’n vader, destijds beheerder van het bankfiliaal aan de Amstelstraat.

Nee, Peter van Dijk oogt niet als een man die door wrok wordt verteerd. Hij is naar eigen zeggen ook absoluut niet uit op vergelding. Toch probeert de geboren Beverwijker uit alle macht de man op te sporen die zijn vader Wim 42 jaar geleden de stuipen op het lijf heeft gejaagd.

Beverwijk, donderdag 14 april 1977. In het bijkantoor van de Nutsspaarbank aan de Amstelstraat is het business as usual. Maar dan - rond 14.00 uur - breekt de hel los. Een man met een nylonkous over het hoofd en een revolver bij zich stormt het pand binnen. Filiaalhouder Wim van Dijk en een andere bankmedewerker moeten op de grond gaan liggen. Even later beveelt de overvaller Van Dijk geld in een leren tas te stoppen. Als die tas is gevuld, gaat de ongewenste bezoeker ervandoor.

Impact

Pas sinds kort weet Van Dijk junior wat zich die middag precies afspeelde. In het Noord-Hollands Archief heeft hij twee oude krantenberichten gevonden waarin de gang van zaken bij de roofoverval wordt belicht. ,,Het lezen van die artikelen deed mij wel wat. De overval heeft voor ons gezin ook impact gehad. Maar of er vroeger thuis vaak over werd gesproken, dat weet ik niet. De overval speelde zich af op mijn vierde verjaardag. Ik herinner me dat ik met mijn moeder in de gang van m’n ouderlijk huis stond, met een feestmuts op. Wij woonden direct naast de bank. We hoorden opeens geschreeuw. Althans, zo zat het in mijn geheugen. Maar na een recent gesprek met mijn moeder weet ik dat dit waarschijnlijk niet klopt. Want zij zegt dat ze ongeveer een half uur na de overval pas ontdekte wat er was gebeurd. Toen ze mijn vader zoals gebruikelijk een kop thee wilde brengen, stuitte ze in de bank op rechercheurs die druk bezig waren met onderzoek.’’

Verborgen

Van Dijk - in het dagelijks leven uitgever - stelt dat hij inmiddels de vrouwelijke bankmedewerker heeft weten op te sporen die schouder aan schouder met zijn vader de nachtmerrie meemaakte. ,,Banken werden in die tijd geregeld overvallen. Mijn vader en andere filiaalhouders hadden vanuit het hoofdkantoor van de Nutsspaarbank dan ook de opdracht gekregen contant geld goed te verstoppen. Kort voor de overval in Beverwijk verborg m’n vader vrijwel al het geld dat daar lag in een onopvallend kastje. Het ging om circa 80.000 gulden, heb ik gehoord van de vrouwelijke bankmedewerker. De overvaller dirigeerde hem naar de kassalade. Daar zat nog maar zo’n 1900 gulden in. Dus de buit was klein, ook in vergelijking met andere overvallen. Dankzij mijn vader.’’

De ernstig bedreigde bankfiliaalhouder werd voor z’n handelwijze gecomplimenteerd. Maar nazorg? Nee, van slachtofferhulp was destijds blijkbaar nog geen sprake. ,,Mijn vader was voor de overval een kalme man. Maar in de jaren erna kampte hij met stress, hoorde ik van mijn moeder, oudere broers en zus. Ikzelf heb daar toen niet zoveel van gemerkt, want ik was nog een kind. Mijn vader bleef gewoon werken. Nul begeleiding kreeg-ie. Zijn gezondheid ging achteruit. De hartproblemen die hij al had, verergerden. Hij kreeg ook last van een nierkwaal en uiteindelijk werd bovendien ontdekt dat hij kanker had. Negen jaar na de bankoverval is m’n vader overleden.’’

Signalement

Of de gewapende man die in de Beverwijkse Nutsspaarbank-vestiging schrik veroorzaakte inmiddels eveneens het tijdelijke met het eeuwige heeft verwisseld, is onduidelijk. In de oude krantenberichten die Peter van Dijk heeft gevonden, wordt de leeftijd van de dader nogal uiteenlopend geschat. Dagblad Kennemerland meldde destijds dat het volgens Van Dijk senior ging om een man van middelbare leeftijd. Terwijl IJmuider Courant meldde dat de bankbeheerder en de vrouwelijke employé de overvaller 30 jaar oud schatten.

,,Als hij nog leeft, is de man dus minstens zeventigplusser’’, zegt Peter van Dijk. ,,De overval is allang verjaard. Dus het is ook niet mijn bedoeling om hem nog de gevangenis in te krijgen. Ik wil hem wel heel graag spreken. Om te horen wat hij zich herinnert. Als het ervan komt, zal mijn moeder er waarschijnlijk bij willen zijn. Misschien niet om dezelfde reden. Ik denk dat zij hem zal vergeven wat hij heeft gedaan. Ze is van christelijke huize. Wat we allebei te weten willen komen, is: heeft de overvaller berouw?’’

Podcast

Om de dader op te kunnen sporen, heeft Van Dijk intussen de website podcastdeoverval.nl opgezet. Een site waarop de bankovervaller zich kan melden. Reacties van eventuele getuigen zijn ook welkom. Bezoekers van de site kunnen onder meer de podcast beluisteren met fragmenten van de gesprekken die hij met zijn moeder en broers voerde. ,,De vraag hoe herinneringen bewaard blijven en in hoeverre zij feitelijk kloppen, fascineert mij al langere tijd. Bij de interviews met mijn familieleden kwam ik erachter dat de bankoverval en de nasleep daarvan verschillend in hun geheugen is opgeslagen. Zo dacht een van mijn broers tot voor kort blijkbaar dat de dader wél was gepakt. Terwijl m’n moeder zegt dat de politie hem niet heeft weten te vinden. Verbazingwekkend, dat verschil.’’

De 46-jarige geboren Beverwijker - inmiddels woonachtig in een dorp in de buurt van Hilversum - hoopt binnenkort ook te kunnen praten met een politieman die destijds nauw betrokken was bij het rechercheonderzoek naar de overval. ,,Daarnaast wil ik een psycholoog interviewen die is gepromoveerd op een studie naar posttraumatische stress als gevolg van overvallen. Ik vind het absurd dat bankgebouwen zoals het filiaal in Beverwijk destijds niet of nauwelijks waren beveiligd. Mijn vader ging enkele jaren na de overval bij een vestiging aan het Europaplein in Heemskerk werken. Daar zaten hij en collega’s achter beveiligd glas. Maar dat vond-ie eigenlijk jammer. Omdat hij daardoor minder direct contact kon hebben met de bezoekers. Dat zegt iets over zijn klantvriendelijkheid. Terwijl hij dus behoorlijk last had van de naweeën van de overval. Als ik de overvaller vind, is dat voor mij de kers op de taart. Maar het gaat ook om de taart zelf. Deze zoektocht is ook bedoeld als eerbetoon aan mijn vader. Hij vreesde kennelijk ook dat de overvaller nog een keer zou terugkomen.’’

Carlo Nijveen

Meer nieuws uit Kennemerland

Meest gelezen