Premium

Oprechte Haerlemsche Courant maakte schilders bekend in Europa

Oprechte Haerlemsche Courant maakte schilders bekend in Europa
Oprichter van de Oprechte,Abraham Casteleyn en zijn vrouw
Haarlem

De Oprechte Haerlemsche Courant, de voorloper van Haarlems Dagblad, speelde in de 17e eeuw in West-Europa een belangrijke rol bij het verspreiden van kennis over kunstenaars als Raphaël en Michelangelo.

Dat meldt kunsthistoricus Menno Jonker, die intensief onderzoek deed naar zogeheten ’annonces’ in de Oprechte. Jonker publiceert zijn studie deze maand in het Amerikaanse tijdschrift Master Drawings.

De krant ’de Oprechte’ was in die jaren een van de belangrijkste nieuwsbronnen in Nederland, Duitsland, België, Engeland en Nederland.

Abraham Casteleyn

Kunsthandelaren maakten verkopingen en veilingen bij voorkeur bekend in de Oprechte. De krant, opgericht in 1656 door Abraham Casteleyn, verscheen elke dinsdag en zaterdag en was te koop in boekhandels in grote Europese steden.

Oprechte Haerlemsche Courant maakte schilders bekend in Europa
Een van de annonces in de Oprechte Haerlemsche Courant

Voordien waren kunstwerken onzichtbaar voor het grote publiek. Algemeen toegankelijke musea bestonden nog niet. Schilderijen en beelden bevonden zich in de huizen van de adel, vorsten en rijke kooplieden.

Veel mensen, ook in het buitenland, moeten het 17e-eeuwse Nederlands hebben beheerst, omdat ons land economisch een wereldmacht was. De krant, een op beide zijden bedrukt vel op A4-formaat, werd vooral geraadpleegd door lezers uit de middenklasse. Zij lazen de krant voor het internationale nieuws.

Lees ook: Menno Jonker reconstrueert twee 17e-eeuwse kunstroven met behulp van advertenties in de voorloper van Haarlems Dagblad

Ze kregen de kunst-annonces automatisch mee. De invloed van de Oprechte moet kolossaal zijn geweest. ’’Men kan spreken van een democratisering van de kunstwereld”, citeert Menno Jonker een studie van Michiel van Groesen. „Temeer daar een enkel exemplaar van de krant goedkoop was en zijn weg vond naar talloze lezers thuis, op het werk, in de boekwinkel en wachtend voor openbaar vervoer.”

Michelangelo

Menno Jonker: ’Het is bijzonder te constateren dat gedetailleerde informatie over meesterwerken van Raphaël, Michelangelo, Albrecht Dürer, Maarten van Heemskerck en Peter Paul Rubens voor de eerste keer breed beschikbaar kwam voor de gewone man dankzij de Oprechte Haerlemsche Courant.”

Meer nieuws uit Haarlem

Meest gelezen