Premium

Satelliet voor bijen en koeien

1/2

Met sensoren de temperatuur en luchtvochtigheid meten in zestig miljoen bijenkorven over de hele wereld. Een Franse honingproducent wil het gaan doen met behulp van een nieuw Nederlands communicatienetwerk: Hiberband.

De eerste twee satellieten van het wereldomvattende netwerk bevinden zich sinds eind vorig jaar in de ruimte. Na een testfase van ruim een half jaar zijn de eerste bedrijven inmiddels op het netwerk aangesloten, aldus medeoprichter Laurens Groenendijk van het Delftse bedrijf Hiber.

Het Hilversumse bedrijf Sodaq, dat moederborden voor IoT-oplossingen (Internet of Things) ontwikkelt, kreeg als een van de eerste toegang tot het netwerk. Het sluit digitale oormerken met gps-tracker aan om zo koeien te kunnen traceren. In Australië is daar veel vraag naar omdat boeren zoveel land hebben dat ze soms met een helikopter moeten kijken waar hun kudde zich bevindt.

Schoenendoos

„Onze satellieten ter grootte van een flinke schoenendoos zijn bedoeld om hele kleine pakketjes data op te pikken en te versturen, zoals informatie over temperatuur, locatie of luchtvochtigheid”, vertelt Groenendijk. Ook vaccins zullen in de toekomst worden uitgerust met een sensor.

De satellieten en de belangrijkste apparatuur aan boord worden gebouwd door de Delftse ruimtetechbedrijven Isis en Hyperion, terwijl ook de modems in het systeem van Nederlandse makelij zijn. Volgens Hiber een heel Hollands verhaal dus.

Het bedrijf kan als eerste commerciële operator van nanosatellieten apparaten verbinden op de negentig procent van het aardoppervlak waar nog geen aardgebonden datanetwerken zoals 4G zijn.

Aangesloten apparaten zijn in veel gevallen grondsensoren die met hun data bijvoorbeeld landbouwoogsten moeten helpen verbeteren. Maar het kan ook gaan om treinwagons die een verzekeraar wil kunnen volgen of elektriciteitskabels die gemonitord moeten worden.

„Wij hebben voor ons systeem ingezet op energiezuinig en goedkoop, zodat apparaten op batterijen jaren kunnen meegaan en IoT-toepassingen dus op veel meer plekken nuttig worden. Op afgelegen plekken in Afrika kun je dankzij data uit grondsensoren het aantal oogsten in sommige gevallen verhogen van twee naar drie per jaar. ”

Standaard

Hiber hoopt de komende jaren de standaard te kunnen zetten voor IoT-communicatie per satelliet: „Per aangesloten apparaat kost een abonnement minder dan een euro per maand. De apparatuur die nodig is voor de verbinding, is een paar tientjes.”

Voor dat geld komt, afhankelijk van de plek op aarde, tussen de twee en zestien keer per dag de satelliet overvliegen, om een datapakketje vergelijkbaar met een sms’je, te ontvangen. De berichten, die bijvoorbeeld melden wat de locatie van het object is of de vochtigheid die een sensor meet in de grond, komen via grondstations op Spitsbergen, de Zuidpool en in Delft bij de klant.

Als in de toekomst het satellietnetwerk groeit, wordt het op plekken als Europa mogelijk apparaten bijna live te volgen. Inclusief de lancering kosten de nanosatellieten minder dan een miljoen euro, maar ze kunnen per stuk wel een miljoen abonnementen aan. Volgens het bedrijfsmodel kan Hiber van één satelliet de investering negen keer terugverdienen.

Hoewel er andere commerciële partijen bezig zijn met het optuigen van een satellietnetwerk gericht op het internet der dingen, benadrukt Groenendijk dat Hiber een grote voorsprong heeft op deze concurrenten. „Wij hebben samen met de Nederlandse overheid met succes een wereldwijde frequentie aangevraagd bij de Internationale Telecommunicatie-Unie (ITU) van de VN. Voor veel landen hebben we al toestemming om radiogolven uit te zenden op hun grondgebied.”

Begin 2020 hoopt het bedrijf satelliet drie en vier te kunnen lanceren. Die worden op dit moment gebouwd. Uiteindelijk is het doel om met een zwerm van 48 kunstmanen het nieuwe wereldomvattende communicatienetwerk te vormen. Groenendijk: „De draadloze protocollen bluetooth en wifi zijn Nederlandse vindingen. Daar komt nu Hiberband bij.”

Meer nieuws uit Achtergrond

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.