Premium

Met koning en minister op werkbezoek naar Purmerend en Andijk: ’De woningen hier hebben veel isolatiepotentie’

1/3
Purmerend

De donkere limo met de dubbele A op het nummerbord staat met twee wielen op de stoep voor basisschool ’t Prisma. Twee mannen in pak met norse blik. Op de hoek van de Gasinjetstraat twee agenten in uniform. De kinderen hebben speelkwartier en twee juffen overzien het tafereel, net als een paar buurtbewoners met aangelijnde hond verderop, met nadenkende blik. Wat is hier aan de hand?

Hun vermoeden is juist, de koning is in hun wijk. Hij is namelijk samen met minister Eric Wiebes (VVD) van Economische Zaken op werkbezoek in Noord-Holland. Twee plekken bezoeken de excellenties die te maken hebben met de energietransitie. Naast de modelwoning in de Gasinjetstraat in Purmerend is dat de Energie Coöperatie Wieringermeer (ECW) die in Andijk voor tien tuindersbedrijven de warmte van diep uit de aarde haalt.

De koning en de minister zitten bij Gasinjetstraat 74 binnen. Gasinjet was in de negentiende eeuw burgemeester van Purmerend. De gemeente huurt deze woning om de burgemeestersbuurt te laten zien hoe de huizen van het gas af kunnen. Projectleider duurzaamheid Jasper Verplanke houdt er kantoor want hij wil in de wijk, zoals hij zegt, ’embedded’ zijn.

Vandaag ontvangt hij het hoog bezoek samen met Kamla Ramtahalsing en enkele hoogwaardigheidsbekleders, onder wie ook burgemeester Don Bijl van Purmerend. Kamla heeft haar huis in de Van Goor Hinlopenstraat, genoemd naar een burgemeester uit de achttiende eeuw. Zij is nog niet van het gas af maar hoopt binnen een jaar op stadsverwarming te zijn aangesloten. Verplanke haalde haar over. ,,Hij heeft ons goed begeleid. Hij heeft een grote overtuigingskracht.’’

Ramtahalsing woont 39 jaar in de burgemeestersbuurt. Toen ze het huis kocht was het al twintig jaar oud. ,,De buurt is gebouwd rond 1960 voor arbeiders van Shell en de NDSM in Amsterdam. De opzichters woonden iets verderop in grotere huizen’’, legt Verplanke het hoog bezoek uit. Dat lacht om zijn typering dat de huizen ’veel isolatiepotentie’ hebben. Hobbel is ook dat ze er weliswaar van buiten allemaal hetzelfde uitzien, van binnen zijn ze grondig verbouwd en achter de gevel is niets hetzelfde. De cv-ketel staat nergens op dezelfde plek.

Gespikkeld

In de pilotwijk stuit men dus op allerhande problemen, vanwege het ’gespikkelde bezit, VVE’s, etc’. Een misvatting bleek dat ouderen niet open stonden voor stadsverwarming. ,,Op de informatieavond twee jaar geleden zaten er drie op de eerste rij die het allemaal nog wel moesten zien. Een van hen is inmiddels onze grootste fan, Bep van Os. Zij maakte voor de modelwoning dat schilderij’’, zegt Verplanke wijzend op een paneel van de smeltende ijskap naast de open haard. Die haard maakt overigens geen deel uit van de energietransitieplannen. Wel de stadsverwarmingsinstallatie op zolder. Verplanke klimt met de vorst en de minister door een smal luik bovenin het huis, om het aan te wijzen.

Daarna is de tijd om en verplaatsen de koning, de minister en hun staf zich naar Andijk, waar twee maanden geleden ECW een vestiging opende om aardwarmte te winnen. Directeur Robert Kielstra ontving afgelopen weekend nog tweeënhalfduizend bezoekers die naar de installaties kwamen kijken, waarmee de warme uit oeroud water wordt gehaald, dat van twee kilometer diepte wordt opgepompt. Het is tachtig graden en warmtewisselaars en leidingen zorgen dat de warmte naar kwekerijen rond de geothermie-installatie gaat. Afgekoeld gaat het water retour diepte naar een andere put, om weer te worden opgewarmd terwijl het terugvloeit richting de plek waar het was opgepompt.

Ervaringen in Parijs demonstreren dat het water door deze kringloop in veertig jaar tijd één graad zakt in temperatuur. ,,Van tachtig tot 79 dus. Aangezien de kwekers water van vijftig graden nodig hebben, kunnen we hier nog wel een tijdje voort.’’ Wiebes is geïnteresseerd in het kostenaspect. Dat staat immers op plaats één op de lijst van punten die nodig zijn om draagvlak te creëren voor de energietransitie. ,,En op plaats twee en drie ook, overigens.’’

Interruptiemicrofoon

Hij constateert dat er in de aanloop naar duurzaam energiegebruik fikse kosten moeten worden gemaakt en dat in de mix van energiebronnen alles wat voorhanden is moet worden benut. ,,Dus ook biomassa en kernenergie.’’ Er moet nog zoveel worden uitgezocht en uitgeprobeerd. ,,Telkens als er weer een Kamerlid naar de interruptiemicrofoon loopt, komt er weer een miljardje bij. We kunnen in dit stadium niet te ideologisch zijn. Maar over dertig jaar, dan zitten we er warmpjes bij. In allebei de opzichten’’, zei hij doelend op de lange termijn waarop investeringen zijn terug te verdienen. ,,Al lig ik dan al warmpjes onder de grond.’’

Het aantal kwekerijen dat warmte afneemt van ECW in Andijk breidt uit naar twaalf. ,,We kunnen kralen rijgen, dus nog meer bedrijven aansluiten en ook woningen. We zitten hier immers al’’, zegt Kielstra, terwijl hij voorrekent dat de vier warmtewisselaars nu het equivalent van 3500 kubieke meter aardgas per uur uit de grond halen. ,,Zoveel als twee of drie huishoudens per jaar gebruiken.’’ Willem-Alexander: ,,Er zit nogal wat efficiëntie in Moeder Aarde.’’

Meer nieuws uit West-Friesland

Meest gelezen