Nuchtere en vastberaden burgervader genomineerd voor Haarlemmer van het jaar

Nuchtere en vastberaden burgervader genomineerd voor Haarlemmer van het jaar
,,Het werkt bij mij niet, dat dreigen. Ik word er eerder rustig van.’’
© Foto United Photos/Paul Vreeker
Haarlem

,,Ik heb er zelf niet veel voor hoeven doen…’’, reageert Jos Wienen op zijn nominatie voor de verkiezing Man/Vrouw van het Jaar. Het typeert de nuchterheid en het vermogen tot zelfrelativering van de Haarlemse burgemeester. Het zijn precies die eigenschappen die bijdroegen tot zijn nominatie.

Wienen is niet zozeer genomineerd vanwege de bedreigingen die hem al maanden ten deel vallen, maar om de wijze waarop hij daar mee omgaat: nuchter en relativerend. Ga er maar aanstaan, als je vanwege je functie continu zware beveiliging om je heen hebt en niet meer in je eigen huis kunt wonen.

Hij koos ervoor vooral niet te wijken. Goed, zijn eigen bed is al een tijdje onbeslapen, maar zijn werk gaat zo gewoon als mogelijk door - binnen en buiten het stadhuis.

,,Voor een deel is dat omdat ik nu eenmaal vind dat dat hoort bij het professioneel omgaan met situaties, zoals je dat van een bestuurder mag verwachten’’, zegt hij. ,,Dat hoort bij mijn werk, denk ik. En ja, het zal ook met mijn karakter te maken hebben. Ik ben tamelijk nuchter. Ik laat me niet leiden door mijn emoties. Ik blijf nadenken.’’

De beveiligers om hem heen zijn ’erg aardige mensen’, zegt hij. Professioneel ook. Nee, hoewel ze voortdurend bij hem zijn, ontstaat er niet zoiets als een persoonlijke band. Dat is ook, omdat hij er zo min mogelijk op probeert te letten dat ze er zijn. ,,Het lastigst is dat op bijvoorbeeld een verjaardag. Als mensen me uitnodigen, kom ik niet alleen. Dat voelt wel eens bezwaarlijk. Naar de beveiligers toe heb ik het soms ook. Laatst, na afloop van een late bijeenkomst in het stadhuis. Dan is er een drankje. Je weet dat er mensen daar buiten in de kou staan en die willen misschien wel een keer naar huis. Moet ik dat drankje dan wel nemen? Aan de andere kant: het is hun werk.’’

Waar die nuchterheid vandaan komt, luidt de vraag. ,,Tja. Ik kan mijzelf moeilijk psychologisch analyseren. Ik ben opgegroeid in een stabiele gezinssituatie. Dat bouwt nuchterheid en zelfvertrouwen, denk ik. Mijn vader was vrij nuchter. Hij was huisarts. Hij raakte dus niet in de war als een van de kinderen wat mankeerde.’’

,,Mijn vader was heel goed in het kijken naar de andere kant van een verhaal. Er is altijd ook een andere kant. Van dat besef word je een rijk mens. En: het stelt je in staat jezelf te relativeren.’’

Hij zegt daar meteen bij dat er grenzen zitten aan relativeren en nuanceren. Het houdt op als mensen met dreigen en geweld hun zin willen krijgen. ,,Dat kán niet. Dat is een type samenleving waar ik me tegen verzet.’’ Hij denkt na en zegt: ,,Het werkt bij mij niet, dat dreigen. Ik word er eerder rustig van en heel vastberaden.’’

Vicit Vim Virtus, moed overwint het geweld, zoals de Haarlemse wapenspreuk luidt? Of toch ’Je Maintiendrai’, de Nederlandse wapenspreuk, nauw verbonden aan de door Wienen bewonderde Willem van Oranje? ’Ik zal handhaven’. Beide lijken van toepassing.

,,Mooie spreuken! Zeker voor een historicus als ik. Ze hebben allebei hun achtergrond, met een andere context dan waarin we ze nu kennen. Oorspronkelijk was het ’Je Maintiendrai Chalon’. Chalon is de naam van de familie van wie Oranje de spreuk erfde. Dat handhaven ging veeleer over het beschermen van de eigen familie. Met Willem van Oranje en zijn rol voor het ontstaan van Nederland heeft dat een heel andere, sterk symbolische waarde gekregen. Als je denkt aan de tijd waarin de Haarlemse spreuk ontstond, kun je vraagtekens zetten bij de historische context. Maar toch. Die symbolische waarde…’’

Op de manifestatie ter ondersteuning van Wienen op 14 oktober droegen Haarlemmers een groot spandoek mee met de spreuk. Het ontging Wienen niet.

,,Of die bijeenkomst mij meer Haarlemmer gemaakt heeft? Goh… Haarlemmer voelde ik me eigenlijk direct al. Het is een stad met een prachtige geschiedenis en leuke mensen. En: het is geen gestolde geschiedenis hè. De stad gaat door.

Bij Haarlemmers proef je de mengeling van trots, zelfspot en de wil om op te komen voor een steeds mooiere stad. Wat ik voelde bij die manifestatie was dat Haarlemmers zeiden: Jij hoort hier bij. Niet zozeer ik als persoon, maar als burgemeester. Dat vond ik mooi. Nu ik er zo over nadenk: ja, dat maakte mij nog meer Haarlemmer.’’

Meer nieuws uit Haarlem

Keuze van de redactie

Lees hier de digitale editie



Volg ons