Dicht bij hemel boven Oosterkerk

Floyd Burger steekt z’n hoofd in de spits voor de grote schoonmaak.

Floyd Burger steekt z’n hoofd in de spits voor de grote schoonmaak.

Fraaie details bovenin de spits: hout, bekleed met lood.

Fraaie details bovenin de spits: hout, bekleed met lood.

1 / 4
Martin Menger
Hoorn

Waar Alkmaar bij de Laurentiuskerk een attractie heeft in de vorm van ’Klim naar de Hemel’, is die kans aan Hoorn voorbij gegaan.

De steiger boven op de statige Oosterkerk rond de dakruiter bleek niet geschikt voor grote drommen bezoekers: lastig te bereiken en soms wiebelig... Dat is de reden dat uitsluitend wat schilders en de bouwvakkers van aannemer Wit Wognum soms kunnen genieten van het uitzicht over de daken van de Hoornse binnenstad.

Een tijdje heeft ook Hoorn met het idee gespeeld om veel meer mensen te laten genieten van het uitzicht over de historische binnenstad. Want in Alkmaar is het beklimmen van de Laurentiuskerk een een topattractie geworden. Alleen: die steiger was in Alkmaar wel goed vast te maken aan de gevels en dus veilig conform alle denkbare normen. „Dat is deze ronde steiger natuurlijk ook”, beseft Nico Happé van de afdeling Erfgoed van de gemeente Hoorn, die regelmatig de vorderingen zelf bekijkt. „Alleen deze leent zich echt niet om grote groepen hier rond te laten lopen. Die kunnen via vaste stalen trappen omhoog. Hier kan dat niet. Dan zouden we veel meer kosten moeten maken.”

Het voorste deel van de kerk is vakkundig afgeplakt, zodat onder andere het fraaie kerkorgel verschoond blijft van al dat stof. Op de steigers aan de binnenkant van de kerk wordt een voor stukadoors opmerkelijke klus gestalte gegeven. Dit is pleisteren op hoog niveau. Welkom in de Oosterkerk.

Arjan van Utteren van Stucces Stukadoors beweegt zich soepel over de hoge steigers langs de imposante - en afgeplakte - kerkramen. „Dit is echt iets bijzonders, iets dat je maar weinig meemaakt. En het is ook heel bijzonder voor onze mensen om uit te voeren.”

Straks krijgt het interieur dus in twee fasen weer nieuwe, mooi wit gestuukte muren. Zodat de glas-in-lood ramen weer als vanouds flonkerend tot hun recht komen. De hele operatie om al dat stucwerk te vervangen, was volgens Nico Happé van de afdeling Erfgoed van de gemeente Hoorn echt hard nodig.

„De muren sloegen door, men had vooral last van zout dat door het stucwerk heen kwam. Dat is denk ik al een eeuwenoud probleem. Misschien hadden ze in de zestiende eeuw wel brak water gebruikt voor de mortel, of zout zand.”

Slechte stukken

Buiten rondom de zuidelijke gevel zijn de mannen van Koedooder bezig een grote steiger te plaatsen. Dat moet het mogelijk maken dat de ’slechte stukken’ in de eeuwenoude uren onder handen kunnen worden genomen.

De volgorde lijkt verkeerd, maar de steiger die helemaal boven op de kerk, rondom het torentje, is al veel eerder geplaatst. Die werd uit één stuk door een kraan rond de dakruiter. Dat was nodig, omdat er geen muren zijn waaraan de steiger bevestigd kon worden.

Wie eenmaal de zeldzame kans heeft om helemaal door te klimmen naar boven, krijgt een bijzonder uitzicht als beloning. Achter het doek wordt van alles gedaan om het met lood beklede hout van de dakruiter te inspecteren en waar nodig te verbeteren.

Bouwvakker Floyd Burger van bouwbedrijf Wit is bezig met een zeldzame klus-op-hoogte: hij is bezig met een borstel en een tuinslang de bekleding van de spits schoon te borstelen. Het water sijpelt over het leien dak naar beneden.

Zandsteen

„Vanuit de verte ziet het eruit alsof de hele dakruiter met al die mooie ornamenten van Bentheimer zandsteen is gemaakt”, weet Happé. „Het is dus gewoon hout, maar dan helemaal omkleed met lood. En dat lood is dan in deze zandsteen-kleur geverfd.”

De forse klok (gegoten in 1957) is nu eens van dichtbij zichtbaar. „Ik ben allang blij dat die is uitgeschakeld”, mompelt Floyd. „Anders word je stokdoof als die telkens slaat.”

Even later stapt Floyd weer vanuit de spits op het hout van de steigers. De hele zaak beweegt een beetje mee. Voldoende voor een eng, onbestendig gevoel en een rappe afdaling. Overigens: de windvaan (verguld, in de vorm van een schip) op de spits met ook nog even onder handen worden genomen, want die blijkt vast te staan. „Voor die klus komt een speciale kraan in actie”, besluit Happé.

Meer nieuws uit West-Friesland

Meest gelezen