Vol in de wind langs de stadsrand (7 km)

Een straffe, voortdurend draaiende wind in de Hekslootpolder. In welke richting ik ook loop, de wind blaast vol in mijn gelaat. Aan het einde neem ik dan ook voldaan plaats op één van de vele bankjes langs de route door dit veenweidegebied tussen Haarlem-Noord en Spaarndam. De route (ook prima te doen per fiets) is uitgezet door de Vereniging Behoud de Hekslootpolder, die zich inzet dit open landschap te behouden en de natuur te versterken.

De eerste kilometer vanaf de informatiestand gaat letterlijk langs de stadsrand. De Vondelweg maakt een vreemde bocht, omdat deze anders binnen de ’verboden kring’ was komen te liggen: de buitenste ring van het schootsveld van fort Spaarndam-Zuid. Hierbinnen mochten geen huizen staan en dus hield de stad noodgedwongen bij de Vondelweg op.

Bij de Vergierdeweg steek ik over, sla de Oude Vergierdeweg in. Dit pad is een restant van een dorpsweg in het door Haarlem opgeslokte dorp Schoten. Ik laat het crematorium letterlijk links liggen; hopelijk doe ik dat ook in figuurlijke zin nog wat jaren. Aan het eind van de Vergierdeweg rechtsaf de Slaperdijk op, waarachter de opgerukte wijk Velserbroek schuilgaat. De Slaperdijk bood vroeger bescherming tegen het IJ, dat in verbinding stond met de Zuiderzee. Bij het door particulieren bewoonde Tolhuis (tol werd ooit geheven om de aanleg van de straatweg Santpoort-Spaarndam te financieren) sla ik de Oostlaan in en bij de kruising rechtsaf. De Westlaan is een eeuwenoude verbinding tussen Spaarndam en Haarlem en de grens tussen de waterschappen Rijnland en Noord-Hollands Noorderkwartier.

Rechts kijk ik uit over ’verdolven landen’: hier werd vroeger klei voor dijkbouw gedolven. Ik ben omringd door wuivende rietkragen, verweerde hekjes, sloten en luierende schapen. De wind jaagt de wolken onophoudelijk op. Ik ga rechtsaf en aan het einde van de weg bij de fietsenoversteek loop ik het fietspad onder de dijk op, richting Spaarndam. In de verte ontwaar ik futen, meerkoeten, ganzen, eenden en een enkele ooievaar. Er staan ook bunkers, die in 1917 zijn gebouwd toen Nederland een Engelse aanval vreesde.

Bij de Spaarndammersluis daal ik het tweede trapje af en loop langs prachtige huisjes. Via de Boezemkade arriveer ik bij fort Spaarndam Zuid (1895), waar soms rondleidingen worden gegeven. Ik loop weer terug, ga de brug over (rechts de Hervormde kerk). De IJdijk gaat dan over in de Spaarndammerdijk, waar een standbeeld voor Hansje Brinkers staat, de jongen die met zijn vinger in de dijk het volk zou hebben behoed voor een wisse verdrinking.

Ik kan nu of doorlopen en de wandeling met acht kilometer verlengen of rechtsomkeer maken. Ik kies voor het laatste en daal bij Hansje Brinkers langs de Woerdersluis naar beneden. Via de Taanplaats richting de Kolk, waar vroeger schepen lagen te wachten op het schutten van de sluizen. Het eeuwenoude Spaarndam kent door zijn strategische ligging (toegang tot de zee en tot de stad Haarlem) een bewogen geschiedenis van bloed, zweet en tranen. Ik passeer een bord: ’Eerst komt het Leven, dan de Strijd, daarna de Dood en men is alles kwijt’.

Al mijmerend loop ik het dijkdorp uit. Bij de witte brug (meteen na twee betonnen halve cirkels met zitbankjes) trek ik via het Assendelver voetpad het weiland in. Enkele honderden meters verderop staat een vogelobservatiehut, maar het poeltje herbergt enkel wat eenden. Ik maak rechtsomkeer en loop weer langs het Spaarne terug naar de stad. De wind is nog steeds niet gaan liggen, maar de zon schijnt.

René Torley Duwel

Begin- en eindpunt: informatiestand Spaarndamseweg-Vondelweg

Duur wandeling: twee uur (7 km); lange variant van 15 km duurt vier uur

Markering: geen

Bereikbaar: station Haarlem via noorduitgang verlaten, direct rechtsaf, voor de brug over het Spaarne links en deze Spaarndamseweg 1,5 km aflopen

Per bus: Connexxion-bus 4 vanaf station Haarlem

Rolstoel: wel enkele trappen, maar te omzeilen

Honden: mogen mee

Horeca: villa Westend (Westbroekplas), diverse zaken in Spaarndam

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.