Wandelen door deftig buurtje (ca. 3 km)

Foto: Arnout Heemskerk

Foto: Arnout Heemskerk

Ron Amesz

Na morgen is de 76ste Boekenweek geschiedenis. Een literair getinte wandeling kan dus nog wel. De start is toepasselijk: bij het tombeachtige monument in de Haarlemmerhout ter nagedachtenis van Laurens Janszoon Coster. Het bouwsel staat hier sedert 1823, precies vierhonderd jaar nadat Coster in de Hout de boekdrukkunst zou hebben bedacht. Hij had de letter A, die hij uit een beuk had gesneden, op de grond laten vallen, waardoor er een afdruk in het zand ontstond.

Ik kwam hier als jochie vaak, als puber nog vaker. ,,Eenzame avondwandeling in den Hout. Op een avondwandeling moet men alleen zijn**, noteerde student Nicolaas Beets in 1835 in zijn dagboek. ,,Ik ben geheel opgetogenheid: bidden, danken, mijmeren, poëzie, liefde. Telkenmale roep ik uit: Groote God! uw schepping is schooner dan ik waardig ben.** Nu kom ik hier sporadisch, maar altijd vind ik het een voorrecht te wandelen in een bos dat op plekken de allure van een openluchtkathedraal heeft.

Het bos uitlopend beland ik op de Spanjaardslaan waaraan de velden van de Koninklijke HFC liggen. Hier heb ik zo*n tien jaar gevoetbald. Ik was behept met weinig talent maar ook speelde ik op schoenen die vele maten te groot waren. Gelukkig was ik één van de weinige linksbenige jochies en mocht ik dus meestal wel meespelen in het bekende witte tennisshirt en donkerblauw broekje. Ik heb in al die jaren één keer heb gescoord, per ongeluk. Gelukkig belandde de bal in het net van de tegenstander.

Richting Wagenweg lopend zie ik het Huis met de Beelden. Mijn vrienden en ik gaven het vanwege de ontblote borsten een plastische naam. De buitenplaats dateert van 1793, die sfinxen van 1810. Deze door Wim Vogel uitgezette literaire wandeling (zie infokader) leidt me naar de voormalige tuin van de buitenplaats. Deze is anderhalf jaar geleden fors onder handen genomen , tegelijk met de restauratie van het zwaar verwaarloosde theekoepeltje, dat daar in 1918 uit gewapend beton was opgetrokken.

Bij de heropening van de koepel was Harry Mulisch aanwezig, want van hem was in 1963 een beroemde foto gemaakt in het neoklassieke tempeltje. Mulisch is dood maar het koepeltje wordt nog steeds bewaakt door twee neusloze sfinxen. En het bosje is nu een aantrekkelijk open parkje waar de vele honden uit de buurt danig van profiteren.

Van verre is de radio te horen van de bouwvakkers die bij scholengemeenschap Sancta Maria druk bezig zijn met verbouwen en nieuwbouw. Deze zomer moet de operatie zijn voltooid en bezit de school een aparte vleugel voor de leerlingen van het eerste en tweede jaar en een nieuwe gymzaal.

Hier zat ooit schrijfster Doeschka Meijsing in de schoolbanken. ,,Een keurige school, neergepoot op nog keuriger gazons; veel glas (..) zodat je nooit ongezien door gangen zou lopen, veel beton, veel abstracte kunst aan de muren. Een toonbeeld van een school die haar moeder ambieerde**, staat in haar debuutroman Robinson (1976).

Haar broer Geerten publiceerde in 1981 onder het pseudoniem Eefje Wijnberg de roman Een meisjesleven, waarin de hele wijk (Bosch en Vaart) op de korrel wordt genomen. ,,Vol kouwe kak, huizen met torentjes en gedraaide tegeltrappen, rond groene plantsoentjes met hekken eromheen waarin alleen de wind speelde door de kruinen van de bomen, buurten waar de krantenjongens vermaand werden als ze over de stoep of een hoekje van het gras fietsten.**

In de Westerhoutstraat loop ik langs de huizen waar Ischa Meijer en W.L. (Boebie) Brugsma hebben gewoond. Het is in deze buurt soms moeilijk manoeuvreren als gevolg van het vele autoblik op de stoep en de ook hier o zo populaire bakfietsen. Jammer, want het detoneert met de meanderende bebouwing en statige villa*s.

De laatste etappe van deze literaire wandeling gaat door de aanpalende Koninginnebuurt. Eén van de wijken waaraan Haarlem vroeger zijn deftige imago ontleende. Het is nu nauwelijks nog voor te stellen maar tot ver in de negentiende eeuw was dit een buitengebied met bollenkwekers en tuinderijen.

René Torley Duwel Startpunt: Costermonument, HaarlemmerhoutEindpunt: hoek Iordensstraat/WagenwegDuur wandeling: anderhalf uurMarkering: geenOpenbaar vervoer: vanaf NS-station Haarlem bus 140, uitstappen bij halte Spanjaardslaan, 5 minuten lopenHonden: toegestaanRolstoelen: toegankelijkHoreca: La Place, Dreef; diverse cafés en restaurants aan WagenwegMeer informatie: Wim Vogel, Literaire wandelgids van Haarlem; Schuyt & Co,1995 (niet meer verkrijgbaar)

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.