Aan de hand van Jan Wolkers door Leiden

Jan Wolkers leefde vele jaren op het prachtige Texel en stierf er ook. Aan de rand van de Dennen overzag en beschreef hij de natuur. Maar zijn gedachten zullen ook teruggegaan zijn naar de jaren die hij in Leiden en Oestgeest heeft doorgebracht. Speciaal voor alle Noord-Hollanders die in de voetsporen van de auteur en beeldhouwer willen treden, het verslag van een speciale Wolkerswandeling door Leiden.

Waar haalde Jan Wolkers tien broden, waar beleefde hij amoureuze uurtjes met Ellie en waar woonde hij op kamers? Het staat allemaal in ’Kort Amerikaans’ en ’Terug naar Oegstgeest’ beschreven , en het is terug te vinden in Leiden en Oegstgeest. Tijdens de ’Het Leiden van Wolkers’-wandeling onder leiding van een gids van Groepswijzer.

Het begint eigenlijk meteen als we café-restaurant Van der Werff uitstappen: ,,Hier in Museum Volkenkunde kwam Jan vaak met zijn oom Hendrik. Die was in Indië geweest, en daar op die hoek met de 2de Binnenvestgracht waar nu dat uitzendbureau zit, was vroeger Jamin. Daar moest Jan elke week tien broden halen en dan liep hij daarmee helemaal terug naar huis, naar Oegstgeest.’’

Het zat er dik in: de wandeling heeft een hoog ’kort Amerikaans’- en ’Terug naar Oegstgeest’-gehalte en wie goed beslagen ten ijs wil komen, kan die boeken van Wolkers het best eerst (her)lezen. Al is Leo Roosjen, onze gids, zo’n enthousiast verteller dat je ook zonder recente leeservaring als het ware aan de hand van Wolkers door Leiden wandelt.

De wandeling kan overigens ook worden uitgebreid met het gebied aan de andere kant van Leiden in de buurt van de Lammenschans, waar ’De Spin’ ’onder de rook van de Petruskerk’ woonde. Roosjen toont aan dat het begrip ’onder de rook’ wel erg ruim is genomen, want hemelsbreed ligt de Stieltjensstraat waar Herman de Voogd, de NSB’er die De Spin wordt genoemd, wel wat ver van de Petruskerk af.

Inmiddels wandelen we over de Steenstraat richting Kort Galgewater, het Rembrandtkwartier. Pittoresk genoeg, maar ’Wolkers had niet veel met Rembrandt’. We steken het Noordeinde over, gaan onder de poort van het gymnasium door (,,daar was de MULO gevestigd waar Wolkers op zat), belanden via het Rapenburg op de Breestraat waar tegenover V & D het Instituut Pont zat. ,,Daar heeft hij leren typen.’’

We slaan af, de Diefsteeg in en gaan aan het eind de Pieterskerkgracht op, waar Ars Aemula Naturae is gevestigd. ,,Hier heeft Wolkers zijn teken- en beeldhouwopleiding genoten, heeft hij amoureuze escapades gehad met zijn model. De directeur van Ars, Bouwmeester, zat in oorlogstijd bij de WA. Hij wordt beschreven als Van Grouw.’’

Roosjen voert ons terug over de Lokhorststraat richting Rapenburg waar het Academiegebouw en de Hortus Botanicus een vermelding waard zijn. ,,Met diezelfde oom Hendrik ging Wolkers vaak naar de hortus. Om de exotische planten en bomen te bekijken en ook om te vissen. En in het Academiegebouw heeft hij ooit een tentoonstelling gehad.’’

De wandeling loopt via het Van der Werfpark, via Gangetje, Nieuwe Rijn en Nieuwstraat naar de Oude Rijn. Die steken we over richting Haarlemmerstraat, waar de ’Coelikerk’ domineert om vervolgens op de Lange Mare stil te staan bij een huis op de hoek van de Van der Werfstraat ,,Daar helemaal bovenin, onder dat kopje, was het kamertje dat Jan later huurde.’’

De wandeling loopt ten einde, we komen zo zoetjes aan op de Oude Singel terecht. Daar in stedelijk museum De Lakenhal is nog t/m 15 februari de tentoonstelling met werk van Jan Wolkers te zien.

Annemiek Ruygrok

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.