Echte Beaujolais, niet gehyped, wel beter

Beaujolais is licht, rood en komt meestal als primeur in Nederlandse glazen. En in heel veel ander glaswerk, want als er ooit een wijn wereldwijd succesvol is gehyped, dan is het de beaujolais primeur wel. Maar uit de streek komen meer wijnen. Veel betere ook.

De derde donderdag van november, de jaarlijkse lancering van de Beaujolais Primeur is weer een feit. Waarna de beaujolais weer een jaar lang kan worden geassocieerd met lichtvoetige vergeetwijn of -veel vaker- smakeloze fabriekswijn. Terwijl het véél mooier kan. De Beaujolaisregio biedt prachtige wijnen van de gamay-druif, voor wie een beetje wil zoeken.

Beaujolais ligt in het zuidelijk deel van Bourgogne, ten noorden van Lyon, ten zuiden van Mâcon. De regiostreek kent twaalf appellations controlées, verdeeld in drie groepen. Veruit de grootste is Beaujolais, uit het zuidelijk en oostelijk deel. Daaronder vallen eenvoudige, jong drinkbare wijnen als de nouveau. Beaujolais Villages, de tweede appellation, omvat 38 dorpen die al een aardig hoger niveau halen. En tenslotte zijn er de Beaujolais Crus, tien appellations met de beste wijnen van de streek, in het noorden van Beaujolais.

De crus dragen namen als Morgon, Fleurie, Brouilly en Moulin-a-Vent, en leveren mooie volle wijnen van de gamay-druif. Er worden wijnen gemaakt die, mede als gevolg van de klimaatverandering, tegenwoordig ronder en dieper zijn dan menige wijn uit de Bourgogne. Opmerkelijk, omdat de gamay-druif – de enige die is toegestaan in de appellation – meestal een hogere zuurgraad heeft dan de pinot noir uit de beroemde en duurdere buurstreek.

Decennialang is de gamay-druif vooral geëxploiteerd door boeren die er de jonge primeur of nouveau van wilden maken. Geplukt in september, gebotteld in november, om direct weg te slobberen. Maar die markt is wat ingestort. Volgens de Nederlander Willem Schiks, marketingmanager van Chateau la Terrière (met onder meer wijngaarden in Brouilly) leidt de crisis van de laatste tien jaar er gelukkig wel toe dat producenten zich weer focussen op de échte, volle Beaujolaiswijnen.

,,De primeur is begonnen in de naoorlogse periode als jonge drinkwijn in de brasseries van Lyon en later de bistro’s van Parijs. Al in de jaren vijftig werden de eerste primeurs als marketinginstrument ingezet. Niet later, en niet door George Duboeuf, die door velen als schuldige wordt aangewezen.’’

Imagoschade George Duboeuf is de Beaujolaisgigant, een bedrijf dat jaarlijks veertig miljoen flessen produceert (waarvan een kwart nouveau) en die naar 165 landen exporteert. Volgens Duboeuf-woordvoerder Bernard Georges heeft Beaujolais zichzelf in de problemen gebracht. ,,Op een gegeven moment was de primeur in Japan zelfs in Petflessen verkrijgbaar. Dat is nu verboden, maar de imagoschade is groot. Ook realiseren steeds meer boeren in de regio zich dat het snelle geld op korte termijn leuk is, maar dat kwaliteit op lange termijn beter rendeert.” Georges steekt de hand in eigen boezem. “Wij hebben ook die markt opgezocht.”

De ’gewone’ Beaujolais breidde zich snel uit, met als gevolg dat veel boeren wijn van dubieuze kwaliteit produceerden. De primeur verkocht toch wel, dachten ze. Door hun focus op Parijs en het buitenland vergaten ze hun oorspronkelijke markt in Lyon: de Lyonnais wendden zich af, naar de Côtes du Rhône. ,,En die markt is nauwelijks terug te winnen. Veel ’betere’ boeren richten zich nu op Parijs”, zegt ook Michel Guignier, die in Morgon op biologische wijze teelt.

Guignier rijdt met enige regelmaat met zijn eigen vrachtwagentje naar Parijs, om aan de achterdeur bij gerenommeerde restaurants te leveren. Maar in tegenstelling tot andere Beaujolaisboeren hoeft zijn aanbod niet groot en goedkoop te zijn. Zijn Morgon Bio Vitis behoort tot de topwijnen van de regio. Net als de Vieilles Vignes 2009. Geheel biologisch gemaakt, zoals er in de regio diverse topproducenten op de natuurlijke toer zijn gegaan. Bijvoorbeeld de vorige maand overleden Marcel Lapierre, godfather van beau-biowijnen. Bij een bezoek aan zijn wijngaard proefden we zijn overtuigende Cuvée Marcel Lapierre 2007, gemaakt van zijn oudste wijnstokken.

Indrukwekkender nog zijn de wijnen van Jean Foillard, een paar huizen verderop in een gehuchtje net buiten Villié-Morgon, die naar onze mening met Morgon 2007 Cuvée 3,14 een van de beste Beaujolaiswijnen maakt. Een geconcentreerde, minerale wijn, vol structuur, iets tannine en mooie zuren. Terwijl Foillard woest in de weer is met een weerbarstige spuitmachine, vertelt zijn vrouw dat een goede Morgon na jaren bewaren steeds meer op een pinot noir gaat lijken. ,,Een beetje geroosterde koffie, wat droppig.” Dat belooft wat voor de bewaarwijnen van de oogst 2009. Dat is een exceptioneel goed jaar.

Witte wijn Er wacht nog een verrassing in Beaujolais: er wordt ook witte wijn gemaakt, van uitmuntende kwaliteit. Van de Chardonnay-druif, die de Bourgogne beroemd maakte.

De Beaujolais Blanc van Chateau de Lavernette is onberispelijk lekker: de familie Boissieu heeft met Les Vignes de la Roche 2009 een wijn in handen die de concurrentie met Bourgognes gemakkelijk aankan. Tegen een behoorlijk lagere prijs en nog eens biologisch-dynamisch ook.

JACQUES HERMUS Importeurs: www.vierheemskinderen.nl (Jean Foillard); www.vleck.nl (Marcel Lapierre); www.ribouvin.nl (Michel Guignier); www.egrappé.nl (Chateau de Lavernette).

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.