Zaan(ge)Zicht, Peter Tange scheert langs het molenpad

Peter Tange 'schildert' molen de Koker in Wormer. Foto Ronald Massaut

1 / 6
Ronald Massaut
Wormer

Wat heeft Peter Tange (63) toch met molens? ,,Ik ben er mee opgegroeid, werd gefascineerd door de techniek, heb als jonge vent rondleidingen gegeven in het Engels. Zo'n molen staat voor de industriële revolutie, maar ook voor maatschappelijke solidariteit. Als wij in Amerika zijn, maak ik graag de vergelijking met Silicon Valley. Onze molens van toen en de interneteconomie van nu.''

,,Wij woonden tegenover oliemolen Het Pink in Koog aan de Zaan. Er lag ook een stalen vlet - met motor - waarmee ik met schoolvriendjes het Westzijderveld in trok. Toen al met Martin Schaap van de Vereniging Zaanse Molen. De techniek van een molen, dat fascineerde mij. Die molenaars waren halve werktuigbouwkundigen. Mijn eerste spreekbeurt op school zal over de molen zijn gegaan. Later heb ik nog toeristen rondgeleid, want ik sprak beter Engels dan de molenaar. Moet je voorstellen, het Westzijderveld vol met houtzaagmolens. En eerder in de gouden eeuw, de VOC-tijd, korenmolens in het Wormer- en Jisperveld. Wormerland heeft ooit 60 molens gehad, zes meelmolens die tegelijkertijd draaiden. Meel werd vooral verkocht in Amsterdam, waar ze er brood en scheepsbeschuit van maakten. Beschuit kon je lang bewaren aan boord.''

De molens als voorloper van de geïndustrialiseerde levensmiddelenproductie langs de Zaan. De provisiekast van Nederland. ,,Ik vind het belangrijk dat ook jongeren weten waar ze vandaan komen. Het is hun identiteit, eentje om trots op te zijn'', zegt de burgemeester van Wormerland.

Els mijn vrouw, díe heeft talent

De kunstvorm heet scrappen, schildertechnieken gecombineerd met 'knippen en plakken'. Het geeft meer diepte dan een 'plat' schilderij.

Burgemeester Peter Tange van Wormerland heeft de kunstvorm omarmd. Maar zegt erbij: ,,Mijn vrouw Els, die heeft écht talent. Ze geeft workshops 'scrappen'. Op vakantie volgen wij die zelf ook. Nou ja, Els dus. Ik doe vooral 'gezellig mee'. Els heeft een passie voor schilderen, voor mij is het hobby. Zo moet je het een beetje zien.''

Peter Tange (63) stelt zich bescheiden op. ,,Als ik een gewoon schilderij zou maken, dan krijg je penseelstreken gelijk aan die van een gemiddelde vijf-havoscholier. Laten we realistisch zijn. Zo kan ik wel onderscheidend werk maken, werk dat 'anders' is.''

Gekozen locatie en onderwerp voor Tanges schilderij is molen De Koker aan het Oosteinde in Wormer. Deze werd in 1697 in Zaandijk als grauwpapiermolen De Hoop gebouwd; de zesde papiermolen. In 1739 werd hij omgebouwd naar witpapier. Beethoven schreef muziek op Zaans, handgeschept papier (verwerkt in het schilderij), en ook de Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring staat er op. In 1848 werd De Hoop verplaatst naar Graft en omgebouwd tot korenmolen (korenhalmen links op schilderij). In 1866 kwam de molen hier in Wormer te staan, waar hij opnieuw De Koker ging heten, waar voor het eerst in 1592 sprake was. ,,Geweldig dat je een papiermolen kunt ombouwen naar pelmolen. Ware vakmensen, toen al! Vandaar die tandwielen.''

Meer nieuws uit NHD

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.