Niemand kreeg vat op Reinier

Op 6 januari stak Reinier in een galerijflat aan de Gouwzeestraat in Purmerend zijn moeder dood. Archieffoto Dennis Wever

Op 6 januari stak Reinier in een galerijflat aan de Gouwzeestraat in Purmerend zijn moeder dood. Archieffoto Dennis Wever

Coen Polack
Purmerend

Reinier R.G., die in januari zijn moeder neerstak, had na zes jaar jeugd-tbs nooit vrij mogen komen. Daar is iedereen het over eens. In al die jaren was hij niet minder gewelddadig geworden en gebruikte drugs en drank in de instelling waar hij verbleef.

Dit alles kwam zijn zeer problematische gedrag niet ten goede. Toen hij in augustus 2013 door een inmiddels vervangen wettelijke regeling toch op vrije voeten kwam, duurde het slechts een half jaar voor hij in zijn woning in Purmerend zijn moeder neerstak en dodelijk verwondde. Gistermiddag bepaalde de rechter dat Reinier daarvoor vijf jaar de gevangenis in gaat en tbs met dwangverpleging krijgt.

Uit het dossier blijkt dat Reinier een traumatische jeugd heeft gehad. Hij bracht een groot deel van die tijd op Cuba door. Zijn moeder liet hem daar, toen Reinier vier of vijf jaar oud was, achter bij een nicht. Volgens het Openbaar Ministerie zijn er verschillende rapportages die aangeven dat Reinier in zijn nieuwe thuis door meerdere mensen seksueel misbruikt werd. Toen hij negen jaar was kwam hij terug in Nederland. Hij had een taalachterstand en werd gepest op school. Reinier vertoonde toen al agressief gedrag. Zijn thuissituatie was veranderd. Zijn moeder had een nieuwe partner en Reinier kreeg een halfbroertje.

Volgens het OM heeft Reinier een verstandelijke handicap en was hij door de tijd op Cuba getraumatiseerd en emotioneel verwaarloosd. Hij kreeg hulp van verschillende instellingen, maar die instellingen laten ook weten dat onder andere door de opstelling van de ouders de hulpverlening moeilijk van de grond kwam.

Justitie

Vanaf zijn twaalfde krijgt Reinier met justitie te maken. Aanranding, mishandeling, straatroof en andere delicten leiden in 2004 tot een voorwaardelijke jeugddetentie. Hij werd onder toezicht geplaatst. Uiteindelijk ging hij naar een jeugdgevangenis in Lelystad. Tegen advies van die instelling in, haalden zijn ouders hem in 2006 weer naar huis. Daar ging Reinier al snel weer de fout in. Hij werd in december 2006 veroordeeld tot jeugd-tbs, beter bekend als 'plaatsing in een inrichting voor jeugdigen' (PIJ), omdat hij zijn vriendin zwaar mishandeld had. Reinier was toen 17 jaar.

De jeugd-tbs duurde uiteindelijk de maximale zes jaar. Het was een jeugdmaatregel en daarom liep deze af toen Reinier te oud werd. Sinds april vorig jaar is het strafrechtelijk mogelijk om jeugd-tbs door te laten lopen in volwassenen-tbs. Dat was het niet toen Reiniers straf afliep. De gevangenis in Lelystad was er niet gerust op toen Reinier weer terug de samenleving in moest. In de zes jaar die hij vast had gezeten, had hij nauwelijks verandering laten zien. Zijn gestoorde gedrag bleef en ook in de inrichting wist hij aan alcohol en softdrugs te komen. De kans dat hij weer in zijn zeer gewelddadige gedrag zou terugvallen, werd door de instelling als zeer hoog ingeschat.

Op vrije voeten

Daarom werd er geprobeerd om Reinier in een zorginstelling in het Groene Hart te plaatsen. Daar zou hij zorg en begeleiding kunnen krijgen. Voor die plaatsing was wel instemming van Reinier nodig en hij wilde dat niet. Hij vond dat hij best zelfstandig kon gaan wonen. Volgens de reclassering steunden zijn moeder en (ex-)stiefvader hem in dat idee. Er kon dus niks worden gedaan en Reinier kwam in augustus 2013 op vrije voeten.

De reclassering, de gemeente Purmerend, de politie en het Leger des Heils probeerden om een geschikte plek voor Reinier te vinden. Hij werd ingeschat als een gevaar voor de samenleving. Maar Reinier werkte niet mee. Door de combinatie van zijn verstandelijke beperking, zijn agressieve gedrag en gebruik van alcohol en drugs kreg niemand vat op hem,

Hoewel de moeder en (ex)-stiefvader er bij Reinier niet op hebben aangedrongen om zich verder te laten behandelen, troffen ze bij zijn vrijlating direct maatregelen. De andere kinderen uit het gezin werden bij hun vader ondergebracht. Moeder woonde aanvankelijk met Reinier aan de Gouwzeestraat, maar uit getuigenverklaringen aan het OM blijkt dat ook zij uiteindelijk ergens anders ging wonen.

In november sloeg Reinier zomaar een oudere man op straat in zijn gezicht. Een vriendin van zijn moeder verklaarde dat Reinier haar in december aanrandde. De moeder zelf belde in december de politie omdat Reinier het interieur van zijn woning aan gort had geslagen. Verschillende instellingen zouden op 7 januari om de tafel gaan, om over Reiniers situatie te praten en wat er het beste met hem kon gebeuren.

Messteken

Op 6 januari kwam zijn moeder 's ochtends naar de woning in de Gouwzeestraat om eten voor Reinier te maken. Een kwartier later stak hij haar neer. Reinier, die waarschijnlijk cocaïne had gebruikt, verklaart dat ze ruzie hadden en dat zijn moeder een schaar had gepakt. Lijkschouwers vonden 32 messteken in het lichaam van de moeder. Reinier werd met twee bebloede messen op de galerij van de flat aangetroffen nadat hij zelf 112 had gebeld. Volgens het OM had hij voor de steekpartij drugs gebruikt.

In de flat trof de politie een zwijnenstal aan: alles lag op de grond en door elkaar, er lagen etensresten, lege verpakkingen. Langs de muur stonden meerdere flessen vol urine.

Reinier gaat nu weer voor lange tijd de gevangenis in. Daarmee is het 'gevaar voor de samenleving', zoals hulpverleners eerder stelden, voorlopig geweken.

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.