In de voetsporen van oervrouw Hilde

Redacteuren van het Noordhollands Dagblad verkennen hun omgeving graag te voet. Dit is aflevering 26. Wandelen gaat erg langzaam. Het landschap verandert heel traag. Wandelen kan dan wel eens saai zijn. Een goede oplossing is dan de wandelspeurtocht van Hilde, in de duinen bij Castricum. Daarbij heeft de wandelaar wat te doen onderweg.

Een wandeling in de voetsporen van oervrouw Hilde is een wandeling door het verre verleden van het Oer-IJ, een noordtak van de Rijn die ooit bij Castricum in zee uitmondde. Hilde woonde 1400 jaar geleden op de oevers van de geulen in dit deltagebied. Haar skelet is tien jaar geleden gevonden.

Hilde fungeert nu als gids: langs de plekken waar de zee in het land kwam, en waar onder het zand mogelijk het ondergestoven dorp Arem ligt. En passant vertelt zij over haar raadselachtige dood, over hun goden en levensonderhoud. En niet te vergeten over hun roemruchte veldslag tegen de Romeinse overheerser, gelegerd in Fort Velsen. De Romeinse geschiedschrijver Tacitus verhaalt er over.

Bij het PWN-bezoekerscentrum De Hoep, begin- en eindpunt, is een routeboekje te koop. In dat boekje staat informatie over Hilde en haar volk. Er staan ook vragen in. Het goede antwoord op die vragen levert de coördinaten op van de volgende stop oftewel informatiepaneel. Dat klinkt ingewikkelder dan het is. Voor de route is het boekje niet echt nodig.

Het eerste infopaneel is te vinden aan de Johannisweg, tussen De Hoep en restaurant Johanna’s Hof, naast de kaartjesautomaat (duinkaart verplicht). Het is, zeker in het begin, een tamelijk druk pad, maar parallel loopt een rustig onverhard voetpad. Onderweg komt de wandelaar van alles tegen: speelbos, vogelkijkhut, uitzichtduin.

Er is ook veel natuur te zien uiteraard. Het bos opent zich, met een weids uitzicht op het vroegere deltagebied van het Oer-IJ. ’Met de beste grond van Holland’, aldus Hilde. Dat is nu wel anders, het is nu open duin. Bomen of struiken doen het hier echt niet. Alleen de meest geharde planten kunnen overleven op deze schrale zandgrond in de zilte wind.

Het is wel opletten geblazen. Op het kaartje in het routeboekje staat de volgende halte links van de weg aangegeven, maar in werkelijkheid staat hij rechts op een speelveld. Dat gebeurt later nog een paar keer.

Een uur onderweg (inclusief een keer fout lopen): passage Zeeweg. Links lonkt het strand. Niet doen, er is nog een hele weg te gaan. De overkant van de weg is sinds kort afgeschermd met hekken en veeroosters. Wandelaars kunnen grote koeien, Schotse hooglanders, tegen het lijf lopen. Niet schrikken, maar denk wel om de vlaaien.

De tocht gaat verder, met een grote boog om camping Bakkum heen. Hij voert langs de Wei van Brasser, ooit landbouwperceel en nu een nat natuurgebied. Kieviten voeren onnavolgbare buitelingen uit in de lucht. In de zomer bloeit hier de parnassia, een vochtminnend, en even mooi als zeldzaam duinplantje. Nog een bijzonderheid. Hier zou het verdwenen dorp Arem liggen, bedolven door een dik pak zand. Archeologen hebben althans in 1998 aanwijzingen gevonden. Graven in de natuur mag niet. Dus vooralsnog blijft Arem een mysterie.

Duitsers op het pad. Zij groeten vriendelijk en spreken van een ’mooie dag’. Niet te vroeg juichen. Twee passen verder stappen zij in een koeienvlaai. Altijd leuk. De route leidt nu door een prachtig bos. In dat bos is nog een zevende en laatste stop, die gewijd is aan de offerplaatsen en goden van Hilde. Donar en Wodan bijvoorbeeld.

Dat is leuk, maar vandaag even niet. Volgens een paddestoel is het nog 1,3 kilometer naar het beginpunt. Er is veel tijd verloren gegaan aan de bezienswaardigheden onderweg. Het laatste infopaneel is goed voor een andere keer. De stop links laten liggen gaat overigens niet helemaal ongestraft: de wandelaar mist dan ook het fraaie Duinmeer.

Na ruim twee uur zijn we terug op de parkeerplaats. Wat nu? In De Hoep nog even kijken naar het (echte!) skelet van Hilde en naar de gezichtsrecontructie die van haar is gemaakt? Of in alle rust genieten van een welverdiende versnapering bij de uitspanning Johanna’s Hof? Allebei kan natuurlijk ook.

Jan Butter

Meer nieuws uit frontpage

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.