Mijn broer Hein is oplichterspaar beu en toont een krankzinnige daadkracht [podcast]

Firma M.H. Klercq & Zn., toen Spoorstraat 8.
© Foto Helderse Historische Vereniging
Den Helder

Mijn jeugd in Den Helder. Daarover schrijft Dens Vroege (1939) colums voor deze krant. Ook maakt de schrijfster voor het NHD podcasts over haar herinneringen. Nu de tweede.

Begin jaren vijftig had mijn moeder een glas- en aardewerkwinkeltje in de bocht van de Keizerstraat van het VBZ gescheiden door een steegje. Er werd hard gewerkt en weinig verdiend in die beginjaren dus toen er een jong echtpaar verscheen dat een hele uitzet wilde, van pannen tot een servies en alles wat daartussen zit, was mijn moeder de koning te rijk.

Het probleem was echter dat zij iets aanbetaalden en de rest zouden aflossen met een bedrag per week. In die tijd hadden de banken dat nog niet overgenomen. Het risico was toen voor de winkelier. Er werd een paar keer afgelost en daarna liet het paar zich niet meer zien. Al gauw bleek dat zij zo in de hele stad te werk waren gegaan: lange leren jassen bij Majolee, de uitzet voor het kindje bij Het Babyhuis, meubels bij de Klercq, enzovoort.

Veel winkeliers waren door het stel, van wie de vrouw het initiatief leek te hebben in de oplichtersronde, gedupeerd. Men sprak er met elkaar over, maar dan was het leed al geschied.

Kerkgracht

Het poffend paar woonde op de Kerkgracht, maar was nooit thuis aangezien schuldeisers er ’s avonds de deur platliepen.

Mijn moeder die met de grootste moeite het hoofd boven water hield, klaagde steen en been. Mijn broer Peter wist net zomin als alle anderen die geld van ze kregen een oplossing te bedenken. Mijn broer Hein was op een avond de zaak zo beu dat hij een eigenmachtige oplossing creëerde.

,,Mee jij”, beval hij mij kortaf. Ik was vijftien en elk verzetje was mij welkom. Het feit dat hij begon met een taxi naar de Kerkgracht te nemen was al heel bijzonder.

Hij liet de taxi wachten en wij liepen achterom. Een halfhoge schutting begrensde de achtertuin.

,,Hier blijven staan”, zei Hein en stapte over de schutting de tuin in, schoof een raam open en klom naar binnen. Vervolgens zette hij alles buiten wat door mijn moeder was geleverd. Borden, schalen, de braadpan met de gehaktballen er nog in.

Slappe lach

Het was van een zo krankzinnige daadkracht, dat ik met de slappe lach over die halve schutting hing en niet meer van enig nut was.

Nooit had een Helderse taxichauffeur zo’n eigenaardige vracht vervoerd. Mijn ritje was jammer genoeg van korte duur.

Bij de katholieke kerk zei Hein: ,,Uitstappen hier, want jij kan je mond niet houden.” Nog nagrinnikend ging ik te voet terug naar de Keizerstraat. Waar hij de spullen had ondergebracht, wist niemand, behalve hijzelf.

De volgende morgen kwamen er twee (!) rechercheurs de winkel binnen. Mijn moeder die immer het rechte pad bewandelde, verschoot van kleur en werd nog bleker dan haar beige stofjas haar al maakte.

,,Nou”, zei de een, ,,dat hebben jullie mooi gedaan hoor.”

,,Dat had niemand je verbeterd”, zei de ander, ,,maar het blijft natuurlijk wel inbraak.”

Liegen

,,Ik weet van niks”, antwoordde mijn moeder handenwringend van ellende. Wat in principe waar was. Gelukkig maar, want liegen viel haar zwaar. Nadat ze nog wat dreigende taal hadden gebezigd, veranderden ze ineens van toon.

,,Goed gedaan, vrouwtje”, zei de een en klopte haar waarderend op de schouder.

,,Kon niet beter”, zei de ander en knikte haar bij het verlaten van de winkel nog eens goedkeurend toe.

De spullen die wij ons wederrechtelijk weer toegeëigend hadden, verdwenen successievelijk in de Amsterdamse huishoudingen van de beide broers. Geld zag ze nooit, maar zo had mijn moeder er wel vrede mee.

Dens Vroege

Dens Vroege (1939) woonde twaalf jaar in Den Helder, tot haar achttiende. Zij schreef er vijf boeken over, waarvan ‘Jaren van weleer’ dit voorjaar verscheen. In een serie niet eerder gepubliceerde columns verhaalt de schrijfster over het Den Helder van toen. Nu de tweede. Deze artikelen zijn hier te beluisteren. Vroege leest ze zelf voor.

Meer nieuws uit Noordkop

Ombudsman

Ombudsmannen Durk Geertsma & Ed Brouwer springen in de bres voor de consument.