Het is het meest mistroostige plekje van Texel. De IJzeren Kaap. In de drie jaar dat deze verslaggever op het eiland woonde, had hij niets te zoeken bij het roestige scheepvaartbaken. Tijd voor een boetedoening. Want de Kaap is een prachtige locatie voor een louterende, Spartaanse wandeling ter overdenking van De Tafelschikking Met De Kerstdagen.

De wandeling begint comfortabel, in de auto aan boord van veerboot Dokter Wagemaker, in een onstuimig Marsdiep. Buiten spookt het. De boot schudt af en toe zo dat autoalarmen spontaan beginnen te krijsen. Als de Dokter zijn ingeblikte maaginhoud in veerhaven 't Horntje uitbraakt, lijkt de lucht even op te klaren. In de verte, bij Oosterend, wisselen lichte en donkere waaiers elkaar af boven de Waddenzee.

Oosterend is een fotogeniek dorp. We parkeren de auto aan de Kotterstraat tegenover de woning van een 'erkend hoefsmid met rijksdiploma', zoals een bord meldt. De beroemdste jutter annex sterkverhalenverteller van het Eiland, Cor Ellen, woont er. Er is een heemtuin. En een roemruchte vissersgeschiedenis. De jaarlijkse kerstmarkt-waar-Charles-Dickens-jaloers-op-zou-zijn is net geweest.

De Kotterstraat (en de bebouwde kom van het dorp) uitlopen is een avontuurtje dat doet denken aan de smalle weggetjes die je in de Ardennen vindt. Strookjes asfalt die je moet delen met bestemmingsverkeer, dwingen soms om even de zachte berm in te springen, maar het is gelukkig een kort stukje naar het fiets- annex wandelpad dat leidt naar het Zevenhuizen met zijn charmante maar gedateerde vrijstaande landhuizen. Na ongeveer honderd meter linksaf het smalle (doodlopende) Waagejot op, waar je als voetganger minder kans loopt op tegemoetkomende tractoren. Het pad is recht maar blubberig. Aan het eind ervan stuit je op klaphekken en prikkeldraad. Via een handig opstapje voor wandelaars stap je zonder kleerscheuren over de afrastering heen op het verende dijklichaam. Dit is natuurgebied Waagejot. Rustplaats voor vogels. Achter de dijk ligt een mooie waterpartij die, in het desolate decor van druilerig weer, associaties oproept met de Schotse lochs.

In de verte zie je Molen Het Noorden, in hetzelfde desolate decor. De wandeling leidt die richting uit. Terwijl ganzen in verwapperde V-formatie laag over scheren en schapen knabbelen aan gras met prutsaus, kun je moeiteloos de tijd nemen om op te gaan in het landschap. Na een kleine tweehonderd meter niet vergeten linksaf de dijk weer te verlaten en via de Mosselweg naar het gehuchtje Oost lopen. Een plek die weinig toeristisch is, maar die een Texelfan toch een keer gezien moet hebben. Rechts aanhouden en koers zetten naar de Lancesterdijk, die de Waddenzee weerstaat met zijn geasfalteerde harnas. Als je goed kijkt, blijft de IJzeren Kaap als een lonkend oriëntatiepunt boven de dijk uitsteken. Na ruim drie kilometer met je kop in de wind is er de voldoening: het grauwste stukje Texel is bedwongen. Tijd om de Kaap te omhelzen en via de Oostkaap Oosterend weer op te zoeken.

De 'IJzeren Kaap' houdt al 157 jaar de wacht. Inmiddels voor spek en bonen. Samen met de toren van de Maartenskerk in Oosterend vormde hij ooit een loodslijn voor de scheepvaart op de Texelstroom, een vaargeul op de Waddenzee. Zijn jubileum in 2004 werd door heel Texel vergeten. Maar dat is inmiddels weer goedgemaakt. In juli van dit jaar werd de restauratie van de bejaarde, ietwat Keltisch ogende bonk metaal afgerond.

Gerard van Engelen

Begin/ en eindpunt: Kotterstraat in Oosterend, bereikbaar met de eilandbus vanuit de veerhaven.
Afstand: ongeveer twaalf kilometer.
Horeca: Strends End, Oosterend, Achtertune 9.
Honden: Op een deel van de route verboden vanwege rustende vogels en grazend vee.