ANDIJK - Maatschap Kreuk en de Lustige Witwes flonkeren onder de roodblauwe ledverlichting. In ’s werelds modernste tulpenkas, verzekert Niels Kreuk. Te Andijk.
De eerste Abba’s en andere tulpen gingen half november vorig jaar de kas in. Een historisch moment voor Niels en zijn ouders Koos en Nel; een gedenkwaardige gebeurtenis óók voor de complete bloemensector. Het nieuwste van het nieuwste. Met teelt in drie lagen, in een ’stapelkas’. Op stromend water. Onder - na een unieke proefopzet van Philips - ledverlichting. Geen tl-buizen.
Neem daarbij de buitenluchtaanzuiging en de laagtemperatuurketels, en je begrijpt waarom 40 procent energie wordt bespaard. Mede door de dubbele schermen in de kas en de sterk geïsoleerde gevel. De investering van rond één miljoen euro in een kas van 1500 vierkante meter in glastuinbouwgebied Het Grootslag baart opzien. ,,Elke week hebben we hier journalisten.’’
De meerlagenteelt biedt veel mogelijkheden. De nieuwe kas levert een netto teeltoppervlak op van liefst 3400 vierkante meter. Nergens anders op aarde is de evenknie van Maatschap Kreuk te vinden. Zomaar aan de Kadijkweg! Gedrevenheid en interesse in techniek noemt Niels belangrijke voordelen om vernieuwend verder te komen.
Grenzen opzoeken van wat technisch haalbaar en economisch verantwoord is. ,,Het is daarbij de kunst om de juiste installateurs te vinden. Op deze wijze kan je op een steeds hoger niveau komen.’’ Als voorbeeld wijst Niels (37) op de klimaatcomputer. ,,Die is heel flexibel. Doet precies wat jij wilt. Heel belangrijk, maar zeker niet vanzelfsprekend.’’
Lustige Witwe is een van de zeventien tulpenrassen van de Maatschap Kreuk. Abba, White Dream, Silver Dollar, Carola, Jan Seignette, Barcelona en Gerrit van der Valk zijn andere cultivars. Handwerk komt er steeds minder aan te pas. Alle werkzaamheden zijn geautomatiseerd, behalve het opprikken van bollen in de broeibakken en het oogsten.
Pratend over de drie-lagenteelt in de kas spreekt Niels met trots van een ’geautomatiseerd magazijn’. De voorgeprogrammeerde rijdende transportlift zet de 28.000 broeibakken feilloos op de juiste plek, volgens een vast patroon. Zeven dagen in de middelste laag, drie dagen in de onderste, zeven dagen in de bovenste laag en drie dagen weer in de onderste. Dan oogsten. Jaarlijks gaan 9 miljoen stelen de deur uit.
Het West-Friese bedrijf teelt zeventien hectare tulpen, alles op de zware klei van de zuidelijke Flevopolder. Vrijwel de complete oogst is bestemd voor de eigen broei. Uit de bol groeit in de kas een tulp. De broeierij is nu in volle gang. Zaterdagmorgen 21 januari gingen 80.000 Andijker tulpen naar de eerste Pluktuin in Amsterdam. Op de Dam kon een gratis boeketje worden geplukt. De Pluktuin met 200.000 bloemen was een stunt van Tulpen Promotie Nederland.
Bij het opbroeien van de bollen wordt stromend water toegepast. Geen potgrond, maar eb en vloed. ,,Dit systeem geeft meer zekerheid’’, zegt Niels. ,,De beworteling is altijd goed.’’ Zeker sloten water nodig? ,,Jaarlijks niet meer dan 500 kuub regenwater en 100 kuub kraanwater. Wij hergebruiken water.’’
Het Nieuwe Telen, heet de aanpak. Zie in Andijk hoe achter het predikaat Groen Label Kas de wereld zich vernieuwt.
Betere kwaliteit, minder energiebehoefte, lagere milieubelasting. Dit zijn de grootste voordelen van de drie-lagenteelt bij het Andijker tulpenbroeibedrijf. Extra pluspunt van de ledverlichting is de mooiere en diepere bloemenkleur.
Voor elke teeltlaag een ander recept, dat hadden Koos en Nel Kreuk (beiden 62) in 1993 niet durven dromen. In dat jaar begonnen zij zelfstandig met een nieuw bollenbedrijf. Met een kas van 1300 vierkante meter.
De nieuwe kas is nauwelijks groter (1500 vierkante meter). Maar de teeltoppervlakte is bijna drie keer zoveel!
foto:
Niels Kreuk en zijn ouders in de nieuwe tulpenkas.foto Theo Groot